Dakgoot vervangen? Dit is de rolsteiger die je huurt.

Voor dit werk pak je meestal de RS51 van Altrex, de smalle rolsteiger die als RS TOWER 51 in de folder staat. Hij is 75 cm breed en is op te bouwen van 4,2 tot 14,2 meter werkhoogte, waarbij je voor een lage dakgoot alleen de onderste standen nodig hebt. De smalle maat helpt je bij de aanvoer: je moet er meestal mee achterom, langs een garage of over een pad waar ook nog het oude gootwerk uit moet. Het aanbod staat op de pagina over een rolsteiger huren.

Boven werk je met materiaal dat langer is dan de steiger zelf. De vloer meet 245 cm, en dat is net genoeg om een gootdeel neer te leggen terwijl je het in de beugels schuift. Behelpen blijft het, want het uiteinde van zo'n deel steekt er altijd overheen en moet ergens rusten. Houd de vloer daarom leeg en leg schroeven, kit en gereedschap in een bak aan de leuning in plaats van los naast je voeten.

Omdat je vrijwel altijd met zijn tweeën werkt, is de bredere RS52 met een vloer van 135 cm hier een serieuze optie. Twee personen naast elkaar met een gootdeel ertussen is op een smalle vloer krap. Ga je alleen aan de slag met korte stukken kunststof goot, dan volstaat de smalle uitvoering. Denk daarbij ook aan de doorgang naar de achtertuin, want een brede steiger komt niet overal langs. Het verschil tussen beide zie je in de vergelijking van maten.

Deze klus vraagt om een lagere opbouw dan de meeste gevelklussen. Je moet namelijk niet over de goot heen kijken maar hem vasthouden, in de beugels drukken en op zijn plek schroeven, en dat gaat het beste als de gootbodem ergens tussen je middel en je borst zit. Sta je hoger, dan werk je voorovergebogen met een deel van vier meter in je handen, en dat houdt niemand een uur vol zonder zijn rug te voelen.

De rekensom blijft simpel. Neem de hoogte van de vloer waarop je straks staat, tel daar ongeveer 2 meter reikhoogte bij op en je hebt de werkhoogte die je invult wanneer je de steiger huurt. Voor deze klus zit die vloer dus opvallend laag. Voor de goot van een aanbouw, een garage of een lage achtergevel op zo'n drie tot vier meter kom je daarmee uit op 4,2 tot 6,2 meter. Op de pagina over werken op 6 meter zie je hoe die opbouw eruitziet.

Kies je te krap, dan sta je met gestrekte armen te duwen en krijg je de goot niet strak in de beugels, wat je later terugziet als een plas water op één punt. Kies je te ruim, dan sta je juist boven je werk en moet je bukken bij elke schroef. Meet daarom vooraf hoe hoog de gootlijn precies zit, gerekend vanaf de grond waarop de wielen straks rusten. Gaat het om een uitbouw of berging op de begane grond, dan blijf je met de opbouw dicht bij de laagste stand.

Bij een vervanging heb je niet alleen ruimte nodig onder de steiger, maar ook ernaast. Ergens moet de oude goot terechtkomen die je eruit haalt, en ergens moeten de nieuwe delen, de beugels en de eindstukken liggen tot je ze omhoog geeft. Reserveer daarvoor een strook langs de gevel of een stuk oprit, en houd er rekening mee dat een gootlengte van vijf meter niet zomaar tussen twee struiken past. De vier stabilisatoren vragen daarnaast hun eigen ruimte.

De ondergrond moet vlak en stevig zijn, want je verplaatst de steiger regelmatig met gereedschap in de buurt en je tilt er zwaar materiaal omhoog. Grind, een zachte border of losse tegels zijn hier lastiger dan bij licht werk. Ligt de tuin op afschot, stel de voet dan waterpas voordat je verder bouwt, want een scheve opbouw merk je bij dit werk direct terug in je beugellijn. De aanpak daarvoor vind je in het stuk over stabiliseren en verankeren.

Let ook op de plek waar de regenpijp zit, want die gaat er bij een vervanging vaak deels uit. Je hebt daar ruimte nodig om te werken en om het onderste stuk pijp met de beugels neer te kunnen leggen. Staat de steiger aan de straatkant, houd dan een doorgang vrij voor voetgangers en zet het oude zink niet op de stoep, maar meteen in een aanhanger of een container die je daarvoor al hebt klaarstaan.

Een gootvervanging is geen ochtendklus. Een reparatie op één punt is in een dag klaar; hier gaat de volle lengte eruit. Op de eerste dag bouw je op en haal je de oude goot eruit, en dan blijkt vaak dat ook de beugels of het houtwerk erachter niet meer deugen. Daarna komt het uitzetten van de nieuwe beugellijn, het inleggen van de goot, het aansluiten van de afvoer en het afwerken van de hoeken en de eindstukken. Voor een enkele gevel houd je twee tot drie dagen aan, bij een heel huis meer.

Wachttijden zitten in het materiaal en in het weer. Lijmverbindingen bij kunststof en soldeerwerk bij zink willen droog weer en tijd, en een gevel die je open hebt liggen wil je niet in de regen laten staan. Plan de dag van uitbreken daarom niet vlak voor een natte periode. Reken er bovendien op dat het halen van een vervangend stuk boeideel of een extra beugel je zomaar een halve dag kost, zeker als je op zaterdag begint.

Voor de huurprijs pakt dat gunstig uit. Van het eerste etmaal reken je het volle tarief af; van elke dag die je daarachter plakt gaat 95 procent van het bedrag af, waardoor een reservedag bijna niets toevoegt aan het totaal. Bij een klus die zo afhankelijk is van wat je achter de oude goot aantreft, is dat de goedkoopste verzekering die er is, en het scheelt je een tweede bezorging. Meer daarover lees je bij het inschatten van de huurduur.

De lengte van je vloer bepaalt hoe ver je per opstelling komt, en dat is ruim twee meter. Een goot is meestal een stuk langer, dus je werkt in etappes langs een lijn die over de hele gevel moet kloppen. Zet daarom eerst het afschot uit voordat je gaat monteren: span een draad van het hoogste punt naar de afvoer, markeer waar elke beugel komt en controleer die lijn vanaf de grond. Pas daarna begin je met schroeven.

Het omhoog krijgen van de delen is het tweede aandachtspunt. Geef een lang stuk goot aan vanaf de grond in plaats van het over de ladder mee te nemen, en laat de tweede persoon beneden staan tot het deel op de beugels ligt. Til nooit iets omhoog terwijl je de steiger verplaatst, en leg een deel dat je even niet gebruikt gewoon op de grond in plaats van schuin tegen de leuning, waar het bij de eerste windvlaag vandaan glijdt.

Waar mensen zich op verkijken is het aantal verplaatsingen. Bij tien meter goot verzet je vier tot vijf keer, en elke keer moeten de remmen los, de stabilisatoren omhoog en daarna alles weer terug. Reken die minuten mee in je dagplanning, want vier verplaatsingen per dag zijn zo een uur. Zit de afvoer ook aan vervanging toe, neem dan in dezelfde huurperiode meteen het vervangen van de hemelwaterafvoer mee nu de steiger er toch staat.

Je krijgt de steiger als losse onderdelen geleverd, compleet en geteld, en jij zet ze zelf in elkaar. Wij bouwen niet op en leveren niets in opgebouwde staat; met de handleiding en de instructievideo erbij lukt dat met twee mensen prima, en die tweede persoon heb je bij dit werk toch al nodig. Kijk goed waar je die stapel neerlegt, want de ruimte naast de gevel is bij een gootvervanging al hard nodig voor het materiaal.

De besteldeadline ligt op 15:00 uur; wat op een werkdag voor dat tijdstip binnen is, staat de eerstvolgende werkdag klaar. Handig als je de goot pas hebt besteld nadat je de maat hebt opgenomen. Je prikt de bezorgdatum en de ophaaldatum zelf, dus laat de steiger een dag voor de sloopdag komen. Zelf halen kan gratis en op afspraak op ons afhaaladres. Wat je voor de bezorging betaalt hangt af van je provincie en staat in het overzicht van transportkosten.

Ben je klaar, dan gaat de rolsteiger uit elkaar en zet je alle onderdelen bij elkaar voor de chauffeur, die ze weer meeneemt. Plan die ophaaldag het liefst na de eerste flinke regenbui, zodat je nog even kunt kijken of de nieuwe goot echt goed afloopt en nergens over de rand komt. Blijkt er een beugel bij te moeten, dan sta je binnen een kwartier weer op hoogte in plaats van dat je opnieuw moet reserveren.

De vloeren zijn getest volgens EN 1004 en vallen in belastingklasse 3, oftewel 200 kg per vierkante meter. Bij een vervanging is dat geen theoretisch getal: twee personen, een kist schroeven, een accuboor en een stuk goot of een oude zinken bak lopen samen aardig op. Verdeel dat gewicht over de vloer en laat het uitgebroken materiaal er niet op liggen, maar geef het meteen naar beneden aan iemand die het aanpakt en direct wegzet.

De gewone regels zijn hier extra van belang. Rem de wielen voordat er iemand op klimt, verplaats de steiger alleen als er niemand en niets meer op staat, en stop het werk als het gaat waaien. Dat laatste weegt bij deze klus zwaar: een gootdeel van vijf meter vangt wind als een zeil, en dat merk je pas als je het al vast hebt. Loop bij iedere nieuwe opstelling de vier stabilisatoren na en kijk of ze allemaal echt druk op de grond zetten.

Verder is scherp materiaal het risico. Oud zink heeft snijranden, losgetrokken beugels zitten vol roestige schroeven en een vallend stuk goot komt hard beneden aan. Werk met handschoenen, houd de zone onder je vrij en waarschuw wie er in de buurt is voordat je iets laat zakken. Leg uitgebroken stukken nooit op de leuning en laat schroeven niet los op de vloer rondslingeren. De rest van de voorschriften lees je bij veilig werken op hoogte.