Balkonwerk? Dit is de rolsteiger die je huurt.

Bij balkonwerk valt de keuze op de RS51 van Altrex, 75 cm breed. Die smalle voet is hier doorslaggevend, want je moet met de opstelling onder de plaat komen te staan en daar loop je zo tegen een tuinmuurtje, een borderrand of de hoek van een berging aan. Hoe smaller de voet, hoe dichter je bij de gevel onder het balkon kunt uitkomen. De volledige reeks maten staat bij de rolsteigers die je bij ons huurt, zodat je de breedtes naast je eigen situatie kunt leggen.

De platformlengte van 245 cm is bij dit werk goed nieuws. Een doorsnee balkonplaat is drie tot vier meter breed, dus met een enkele opstelling heb je meteen het grootste deel van de onderkant boven je. Je schuift het bakje mortel of coating met je voeten mee terwijl je zijwaarts opschuift, en dat is bij werk boven je hoofd prettiger dan telkens klimmen. Een breder platform van 135 cm helpt daar niet bij en past bovendien minder vaak onder de plaat.

De brede RS52 komt in beeld als er twee mensen tegelijk onder de plaat werken of als je met plaatmateriaal en stempels aan de slag gaat. Een kamersteiger valt af, want dat model is voor binnenwerk en komt niet aan deze hoogte. Een ladder ook, want bij balkonwerk sta je met beide handen omhoog te werken. Wat een steiger bij een balkon of dakterras verder betekent, lees je in het stuk over steigers bij balkons en dakterrassen.

Zit het balkon op de eerste verdieping, dan ligt de onderkant van de plaat rond de drie meter en de bovenregel van het hek rond de vier. Daar hoort een werkhoogte van 4,2 tot 6,2 meter bij, het bereik waarin een smalle rolsteiger prettig blijft staan. Het getal dat je bestelt is niet de hoogte van je voeten: bij de hoogte van het platform wordt ongeveer 2 meter reikhoogte opgeteld, en dat samen heet werkhoogte. Hoe die opbouw eruitziet, laat de pagina over rolsteigers met 6 meter werkhoogte zien.

Onder een balkonplaat klopt die optelsom niet meer. Je reikt daar niet twee meter omhoog, want na een halve meter zit je met je knokkels tegen het beton. Voor het werk onder de plaat reken je daarom met de platformhoogte en niet met de werkhoogte: het platform moet zo hoog dat je met opgeheven armen comfortabel bij de onderkant kunt. In de praktijk huur je voor balkonwerk dus een set die een maatje groter is dan je op grond van de bovenkant van het hek zou uitrekenen.

Kies je toch te krap, dan merk je het meteen. Sta je te laag onder de plaat, dan werk je met gestrekte armen boven je hoofd, zakt je tempo in en druipt alles langs je mouwen naar beneden. Kom je met het hoogste platform niet bij de neus, dan mis je precies de rand die het hardst aan een beurt toe is. Meet daarom vooraf de vrije hoogte onder het balkon, en gebruik bij twijfel de gegevens over de eerste verdieping als vertrekpunt.

Voor balkonwerk gebruik je twee soorten opstellingen. De eerste staat onder de plaat, met je platform vlak onder het beton, en die heb je nodig voor de onderkant, de afvoer en de aansluiting op de gevel. De tweede staat er net naast of ervoor, zodat de neus en het hekwerk voor je liggen in plaats van boven je. Reken er dus op dat je de steiger tijdens de klus minstens een keer helemaal omzet, en houd voor allebei de plekken vrije grond beschikbaar.

Die grond moet vlak zijn en de stabilisatoren moeten aan vier kanten uit kunnen. Onder een balkon is dat lastiger dan ernaast: daar staan vaak een fietsenstalling, een border, een schuurtje of het hemelwaterputje waar je nu net een steunpoot kwijt moet. Kijk ook naar de vrije hoogte, want je bouwt tot vlak onder het beton en moet de bovenste onderdelen nog kunnen kantelen. Bij losse of aflopende ondergrond helpt de uitleg over het stabiliseren van een rolsteiger.

Woon je in een appartement, dan is de strook onder het balkon meestal gemeenschappelijk. Laat de beheerder of het bestuur van de vereniging weten dat er een opstelling komt en hoeveel dagen die blijft staan, zeker wanneer er een looppad of een fietsenberging langs loopt. Vraag ook de bovenbuur om zijn balkon even niet te dweilen: alles wat daar naar beneden gaat, komt op jouw verse coating terecht. Die afspraken maak je liever voordat de rolsteiger bezorgd wordt dan op de eerste werkdag.

Balkonwerk is bijna nooit een enkele handeling. Je begint met schoonmaken en het weghakken van loszittend beton, je herstelt de neus en de druiprand, je werkt de onderkant bij, je pakt het hek aan en tot slot controleer je de afvoer. Elk van die stappen vraagt zijn eigen opstelling en zijn eigen wachttijd. Voor een enkel balkon huur je daarom vier tot vijf dagen een rolsteiger, en bij twee balkons boven elkaar tel je daar rustig twee dagen bij op.

De wachttijd zit in het materiaal, niet in jou. Herstelmortel moet uitharden voordat er coating overheen kan, en een verflaag op de onderkant heeft droging nodig terwijl er beneden geen stof mag opwaaien. Daar komt bij dat werk boven je hoofd trager gaat dan je gewend bent: je armen zijn eerder moe en je werkt in kleinere vlakken. Plan dus in halve dagen en niet in uren, dan klopt je huurperiode aan het eind ook echt.

Voor de reservering werkt dat eigenlijk prettig. Je betaalt het volle tarief alleen over de eerste dag, en op elke volgende dag van de huurperiode gaat 95 procent van dat bedrag eraf, dus een extra uithardingsdag inplannen weegt nauwelijks. Wat je juist wel voelt, is een steiger die te vroeg wordt opgehaald terwijl de neus nog niet af is. Hoeveel dagen anderen voor dit soort werk aanhouden, lees je in het overzicht met richtlijnen voor de huurduur.

Onder de plaat werk je in stroken. Met een platform van 245 cm heb je per opstelling ruim twee meter onderkant boven je, en dat is bij een gemiddeld balkon meteen het grootste deel. Werk elke strook helemaal af, van de gevel naar de neus toe, en verzet daarna pas. Zo houd je overzicht over wat er al hersteld is, want van onderaf lijkt een halfbewerkte plaat al snel klaar terwijl de hoeken nog open staan.

Daarna gaat de rolsteiger naar buiten, naar de opstelling ernaast. Vanaf die plek doe je de neus, de druiprand en het hekwerk, en dat werkt heel anders: je kijkt er recht tegenaan en kunt gewoon in de breedte doorwerken. Bewaar de afvoer voor het laatst, voor als je nog onder de plaat staat, want doorspuiten doe je liever voordat de nieuwe coating ligt. Elke verplaatsing kost een kwartier, dus zet de volgorde van tevoren op papier.

Neem naar boven mee wat je in een half uur opmaakt en niet meer. Boven je hoofd werken betekent dat elk overschot terugkomt op je mouw of op het platform, en dat een volle emmer alleen maar in de weg staat. Een veiligheidsbril en een pet zijn bij dit werk geen luxe. Gaat alleen het hekwerk in de verf en blijft de plaat verder met rust, kijk dan op de pagina over het schilderen van een balkonhek.

Er wordt een complete set afgeleverd, stuk voor stuk geteld: staanders, platformen, schoren, leuningen en wielen. Kies vooraf een plek voor die stapel en leg hem niet onder het balkon, want daar komt de eerste opstelling te staan. Een oprit, een parkeervak of de rand van de tuin werkt beter, en scheelt je later slepen. Boek je op een werkdag nog voor 15:00 uur, dan kan de bezorging de eerstvolgende werkdag rond zijn, en anders schuift alles een dag op.

Je kiest zelf op welke dag de set komt en wanneer hij weer weggaat. Bij balkonwerk laat je de aanvoer aansluiten op je herstelwerk: eerst opbouwen, dan hakken en herstellen, daarna pas coaten. Het opbouwen doe je in eigen beheer, met de meegeleverde handleiding en de video die de stappen laat zien. Denk er onder een balkon aan dat je de bovenste onderdelen niet recht omhoog kunt tillen, dus bepaal de platformhoogte voordat je begint te stapelen.

Ophalen op afspraak kan ook, kosteloos, aan het Zeeburgerpad in Amsterdam; je hebt er dan wel vervoer voor nodig waar de langste buizen in passen. Kies je voor bezorgen, dan komen wij de set na afloop weer weghalen. Jij haalt de opstelling uit elkaar en legt de onderdelen compleet klaar op de afgesproken plek. Is alles retour, dan telt de chauffeur de set na voordat hij hem inlaadt. Wat brengen en halen in jouw provincie kost, vind je bij de tarieven voor bezorging.

Het platform waarop je staat hoort bij belastingklasse 3 binnen EN 1004, wat wil zeggen dat elke vierkante meter 200 kg mag dragen. Bij balkonwerk tik je daar sneller tegenaan dan bij schilderwerk, want een emmer herstelmortel, een zak materiaal en twee personen tellen op. Verdeel het gewicht over het platform en laat afgehakte brokken niet liggen tot er een berg staat. Wat die klasse in de praktijk betekent, lees je in het artikel over belasting en gewicht op een rolsteiger.

De balkonconstructie zelf is geen onderdeel van je steiger. Je zet de opstelling niet vast aan het hek, je stempelt hem niet tegen de plaat en je klimt niet over de reling naar het balkon. Rem de wielen zodra je op de rolsteiger stapt, en verrijd hem uitsluitend leeg: geen emmers op het platform en zeker geen passagier die blijft staan. Loop na elke verplaatsing de vier stabilisatoren langs, ook als je maar een halve meter bent opgeschoven.

De risico's zitten hier boven je en onder je. Bij hakken en borstelen aan de onderkant komt er van alles naar beneden, dus draag een bril en houd de zone onder het platform leeg. Waarschuw de mensen die er langs moeten, zeker bij een gemeenschappelijke ingang of een fietsenberging. En stop bij harde wind: onder een balkon lijkt het beschut, maar op de hoek van het gebouw trekt de wind er alsnog langs. De verdere afspraken staan bij de regels voor werken op hoogte.