Zonnepanelen vervangen? Dit is de rolsteiger die je huurt.

Bij een paneelwissel op een schuin dak kom je uit bij de RS52 van Altrex, het brede model waarvan de vloer 135 cm meet. Breedte is hier geen overbodige weelde, want er zijn steeds twee panelen tegelijk in het spel: het defecte exemplaar dat naar beneden moet en de vervanger die al klaarstaat. Op een krappe vloer eindigt dat met een paneel rechtop tegen de leuning en dan begint het schuiven. Het volledige aanbod van modellen bekijk je bij de rolsteigers die wij verhuren.

Naast de breedte telt de platformlengte van 245 cm mee. Een gangbaar paneel meet ongeveer 170 bij 110 cm, dus het oude exemplaar kan plat op de vloer terwijl de vervanger er op zijn zij naast wacht. Zo hoef je niets vast te houden terwijl je naar de juiste klemmen zoekt. Werk je met twee man boven, dan houd je op deze vloer nog genoeg over om langs elkaar te lopen zonder ergens tegen een paneelrand te stoten.

Gaat het om een enkel klein paneel op een garagedak en is de doorgang naar achteren echt smal, dan red je het met de RS51 van 75 cm. Voor een hele set die eruit moet is dat geen doen en verlies je per paneel tijd met draaien en tillen. Welk model bij welk soort dak past staat in de vergelijking van steigers voor zonnepanelen, zodat je die afweging al maakt voordat je iets vastlegt. Tel daarbij mee hoeveel zonnepanelen er in totaal aan de beurt zijn.

Je meetpunt is niet de nok maar de onderste paneelrij, want daar begint elke wissel. Sta je met de vloer ter hoogte van de goot, dan kijk je over de klemmen heen en kom je met je hand onder het paneel bij de stekkers. Op een woning van twee bouwlagen kom je zo uit op 8 tot 12 meter werkhoogte. Reken gerust zelf terug: de hoogte van je vloer en daarbovenop ongeveer 2 meter reikhoogte vormen samen dat getal.

Welke rij defect is bepaalt de rest van je keuze. Zit het paneel op de tweede of derde rij vanaf de goot, dan kom je er vanaf de vloer niet meer bij en moet je hoger opbouwen om over de onderste rij heen te reiken. Tel dus eerst de rijen vanaf de goot voordat je iets reserveert. Bij een werkhoogte van 10 meter zie je welke opbouw daar bij een gemiddelde woning bij hoort, zodat je weet wat je moet reserveren.

Leg je meetlint neer op precies het punt waar straks de wielen komen, dus niet op de drempel van de achterdeur. Een tuin die een halve meter lager ligt dan het terras telt gewoon mee in je totaal. Kies je de opbouw te laag, dan sta je met gestrekte armen aan twintig kilo glas en aluminium te sjorren en dat gaat vroeg of laat mis. Een opbouw extra huren kost je bij het opbouwen een kwartier, terwijl een tweede bezorgronde je een hele werkdag kost.

De opstelling komt aan de gootzijde waar het defecte paneel ligt en dat is vaak achter het huis. Kijk dus eerst hoe je de onderdelen daar krijgt. Een poort van 80 cm, een pad langs de schuur of een achtertuin die alleen door de woonkamer bereikbaar is bepaalt of het brede model daar überhaupt komt. Wie een rolsteiger huren wil voor deze klus kijkt naar die route naar achteren net zo goed als naar de hoogte.

Onder de opstelling wil je vlakke en draagkrachtige grond hebben. Elk van de vier stabilisatoren steekt schuin weg van de opstelling en wil iets hards onder zijn voet voelen. Bestrating of een oprit is prima, een verse border niet. Loopt het maaiveld af richting de erfgrens, dan vang je dat op met de spindels en hoe ver dat kan lees je bij werken op een oneffen ondergrond. Laat een putdeksel of een grindstrook buiten je opstelplek en controleer of alle vier de voeten na het uitzetten echt contact maken.

Wijs daarnaast een plek aan voor de panelen zelf. Het defecte exemplaar moet plat neer op twee latten of een stuk karton, buiten de looproute en uit de volle zon. De vervanger staat het liefst rechtop tegen de gevel vlak naast de opstap, zodat je hem in één beweging kunt aangeven. Denk ook aan de tuinslang, de fietsen en de rolcontainers die op de dag van bezorging precies staan waar de steiger moet komen. Ruim dat spul weg op de avond ervoor.

Een steiger huren voor zonnepanelen vervangen komt in de praktijk neer op twee tot drie dagen. Het losdraaien en terugzetten van één paneel duurt een uur, maar daar zit je tijd niet. Die gaat op aan het spanningsloos maken, aan het zoeken naar de juiste klemmen en aan het opbouwen op de eerste ochtend en het afbreken op de laatste. Moet er een complete set van het dak, reken dan per rij een dagdeel en tel het opruimen erbij.

In zo'n huurperiode zitten pauzes waar jij geen invloed op hebt. Het vervangende paneel moet er zijn en soms merk je pas boven dat het een paar centimeter afwijkt en er andere klemmen bij moeten. De monteur die de omvormer opnieuw opstart komt bovendien op zijn eigen moment langs. Neem die dag mee in je huurperiode, anders is de opstelling net weg op het moment dat je hem nog één keer nodig hebt. Reken er ook op dat de paneelleverancier zijn eigen levertijd aanhoudt.

Bij het bepalen van de huurprijs helpt de opbouw van het tarief. Alleen dat eerste etmaal reken je vol af en op elke volgende huurdag zit 95 procent korting, dus wat marge rond de paneellevering kost bijna niets. Te krap boeken doet dat wel: dan ligt je installatie halfopen terwijl de bus al onderweg is. Geef die einddatum bij het reserveren gerust een dag ruimer op. Hoe lang mensen hun opstelling gemiddeld houden staat in het stuk over het aantal huurdagen.

Zet de installatie eerst helemaal stroomloos. De omvormer uit, de DC-zijde afgeschakeld en het paneel afgedekt met een dekzeil of een vel karton voordat je aan de stekkers komt. Daglicht is genoeg om er spanning op te zetten, ook op een grauwe dag in november. Neem dat zeil dus in dezelfde gang mee omhoog, want afdalen terwijl je halverwege een paneel zit is precies wat je op deze hoogte wilt voorkomen. Leg het zeil klaar naast de opstap voordat je de eerste sport pakt.

Let daarna op de middenklemmen. Zo'n klem pakt twee panelen tegelijk, dus op het moment dat jij hem opendraait laat je ook het buurpaneel los. Borg dat exemplaar eerst met een extra klem of laat je maatje het tegenhouden. Verder werk je in stukjes: vanaf 245 cm platform kom je bij ongeveer twee panelen naast elkaar en daarna schuif je de opstelling langs de goot op en zet je de stabilisatoren opnieuw uit. Werk van de rand van het veld naar binnen toe.

Houd rekening met maatverschil. Panelen uit een nieuwere serie zijn vaak een paar centimeter hoger of dikker, waardoor de klemzone verschuift en de rail mee moet. Een afwijkend exemplaar in dezelfde string trekt bovendien de stringstroom omlaag, want de reeks levert nooit meer dan het zwakste paneel erin. Vraag bij het bestellen dus naar de buitenmaat en de framedikte van het vervangende paneel, want dat scheelt je een zoektocht naar nieuwe klemmen op het dak. Gaat je hele veld eraf, kijk dan ook bij het demonteren van zonnepanelen voor de volgorde waarin je afbouwt.

De onderdelen komen geteld en compleet bij je aan en blijven liggen waar de chauffeur ze neerlegt. Wijs die plek dus van tevoren aan en houd hem los van het stuk waar het oude paneel straks terechtkomt. Bestel voor 15:00 uur op een werkdag en de set komt de eerstvolgende werkdag bij je langs. Houd bij die datum alvast rekening met de dag waarop je installateur kan. Een oprit of het gras naast de poort werkt daarbij prettiger dan de stoep, waar je voetgangers in de weg legt.

Het monteren valt binnen jouw huurperiode. Een handleiding zit erbij en op de site staat een video die de volgorde per bouwlaag doorloopt. Met twee man ben je een ochtend bezig voordat de bovenste vloer op hoogte ligt. Zet de bezorging het liefst een dag voor de levering van het nieuwe paneel. Reken die ochtend mee als je eerste huurdag. Wat het brengen en halen per provincie kost lees je op de pagina met tarieven voor bezorging.

Weghalen is daarna onze taak en gebeurt op de datum die jij hebt vastgelegd. Jij breekt de opstelling af en stapelt de onderdelen ergens waar de chauffeur met een steekwagen bij kan komen. Doe dat pas nadat het afgedankte paneel van het erf verdwenen is, anders staat je oprit vol met glas en aluminium tegelijk. Tel de schoren en vloerdelen na terwijl je afbreekt, zodat er geen onderdeel tussen de heg of achter de schuur blijft liggen.

Op de vloer waarop je staat mag 200 kg per vierkante meter drukken. Dat is belastingklasse 3 uit EN 1004, en bij een paneelwissel loopt dat sneller vol dan je verwacht: twee personen, een oud paneel plat neergelegd, de vervanger op zijn kant en een gereedschapskist ernaast. Verdeel dat gewicht over de lengte van de vloer en stapel niet alles bij de opstap op. Twee man met materiaal is bij een paneelwissel eerder regel dan uitzondering. Wat die klasse inhoudt lees je bij de toelichting op deze steigernorm.

Rem de wielen voordat de eerste persoon omhoog gaat en laat ze geremd staan zolang er iemand boven is. Verrijden met een paneel op de vloer doe je niet, ook niet die ene meter naar het volgende vak. Gaat het waaien, dan leg je het werk stil: een plaat van 170 bij 110 cm werkt als een zeil en trekt zo uit je handen. Panelen geef je daarom met twee man aan en nooit over de leuning heen.

Denk tot slot aan de stroom zelf. Werk met droge handschoenen, laat geen losse stekkers in een plas op de vloer hangen en meet of de string echt dood is voordat je iets loskoppelt. Laat niemand onder de vloer doorlopen zolang jij boven bezig bent, want een klem of een schroevendraaier komt van die hoogte hard beneden aan. Zet er desnoods een kruiwagen als markering neer. Hang je klemsleutel aan een koord zodra je hem niet gebruikt. De verdere regels staan bij elkaar op de pagina over veilig werken op hoogte.