Sierpleister aanbrengen? Dit is de rolsteiger die je huurt.

Sierpleister zet je op met een rvs spaan, dus je staat dicht tegen de muur met je gezicht op een halve meter van het vlak. Extra vloerbreedte duwt je in die houding juist verder weg. Daarom is de RS51 met zijn 75 cm hier de logische keus: smal genoeg om achterlangs een schutting of door een poort te komen, en breed genoeg voor jou plus een kuip aan je voeten. Van de standen die dit model in de verhuur kent, tussen 4,2 en 14,2 meter, benut je hier alleen het onderste deel.

Het platform van 245 cm is bij deze klus je maateenheid. Dat is de baan die je in één stand kunt opzetten en afreien zonder je voeten te verzetten, en dus ook de breedte waarin je gevel straks in stroken wordt verdeeld. Bereken vooraf hoeveel emmers je per zo'n baan nodig hebt, want naar beneden gaan halverwege een vlak is precies wat je wilt voorkomen. Twee volle emmers op de vloer en een derde beneden klaar werkt in de praktijk het best.

Verwar dit niet met de laag eronder of met binnenwerk. Een dragende, vlakke pleisterlaag over metselwerk aanbrengen is zwaarder werk met meer materiaal per meter, en dat staat beschreven bij het aanbrengen van gevelpleister. Glad stucwerk binnenshuis vraagt weer een heel andere opstelling, meestal een kamersteiger, zoals bij het stucen van muren. Sierpleister zit daartussenin: buiten, dun, decoratief en volledig met de hand. Voor de steiger betekent dat vooral minder gewicht omhoog, maar veel meer druk op het tempo waarmee je verzet.

Het te pleisteren vlak bepaalt je hoogte, niet het dak. Loopt de sierpleister door tot onder de dakrand of tot tegen een boeiboord, dan is dat je bovengrens; stopt hij bij een gevellijst of een band, dan meet je daar. Bij een woning van twee bouwlagen kom je zo bijna altijd uit op 6 tot 8 meter. Begin je meting op het niveau waarop de wielen straks rusten, want een aflopende oprit scheelt zo een halve meter.

Werkhoogte is een optelsom: de platformhoogte plus circa 2 meter die je er met je armen bovenuit komt. Bij sierpleister werk je liever niet op die uiterste reikhoogte, want boven schouderhoogte krijg je je spaan niet meer vlak tegen het vlak en wordt je laag ongelijk. Reken dus met een platform dat je tot ongeveer borsthoogte bij de bovenrand brengt. Hoeveel standen daarbij horen voor dit model, staat vermeld bij deze werkhoogte van acht meter.

Te laag huren kost je hier meer dan alleen ongemak. Als je de bovenste strook met gestrekte armen moet doen, druk je harder aan de ene kant dan aan de andere en zie je dat later in het licht terug als een golf in de structuur. Bovendien dwingt een te lage stand je tot een extra opstelling boven, en elke extra opstelling is een extra aanzet. Bij twijfel neem je de stand erboven; dat kost je een paar onderdelen en geen dag.

Aan de voet van de steiger heb je twee dingen tegelijk: de stabilisatoren en je mengplek. In die kuip roer je met een boormachine, er staat een jerrycan water naast en er ligt een stapel zakken droge mortel onder een zeil. Reken daarom op een vlakke, harde strook van een meter of drie naast de gevel. Zet de mengplek naast de opstelling en niet ertussen, anders begint elk verzetten met het opzij tillen van een volle kuip.

De ondergrond onder de wielen moet meer dragen dan bij schilderwerk. Een steiger met twee mensen, emmers en materiaal weegt aanzienlijk meer, en op zacht gras of vers gestort grind zakt hij binnen een uur scheef. Leg rijplaten of dikke planken neer waar het niet verhard is. Loopt de tuin af, breng dan het hoogteverschil op met stelplaten en niet met een stapeltje stenen; wat daarbij komt kijken lees je in de uitleg over een steiger op ongelijke grond.

Vergeet niet af te dekken wat onder je ligt. Sierpleister spat, en opgedroogde spatten op een terras, een raamdorpel of een geparkeerde auto krijg je er niet zomaar af. Leg folie tot een meter of twee uit de gevel en plak kozijnen af voordat de steiger er staat, want daarna kom je er niet meer goed bij. Denk ook aan de looproute van de buren als de opstelling deels op de stoep komt. Een rol dekzeil is zo gekocht en scheelt je een middag schoonmaken.

Een voorgevel van twee lagen doe je in twee tot drie dagen, en dat is inclusief het voorwerk. Je begint met kijken of de ondergrond gelijkmatig zuigt, want een plek die water wegtrekt laat je pleister sneller aantrekken dan de rest. Daarna komt de dag waarop je echt aan het vlak werkt: opzetten, afreien en structuur maken, in banen die je aan elkaar plakt. De afwerking van hoeken, aansluitingen en het opruimen van folie vult de laatste dag.

Bij dit werk stuurt het weer je agenda meer dan andersom. Felle zon op het vlak laat je materiaal aantrekken voordat je met structuur maken toe bent, regen spoelt een verse laag uit en bij vorst kun je helemaal niet beginnen. Reserveer daarom een dag of twee extra en kijk pas de ochtend zelf of je gaat. Dat is een goedkope verzekering, want het volle tarief geldt enkel voor het eerste etmaal en iedere dag die je erachter hangt gaat met 95 procent korting mee.

Reken ook op de tijd tussen opzetten en structuur maken. Het materiaal moet net genoeg aantrekken om de spaan te pakken, en dat wachtmoment kun je niet inhalen door harder te werken. In de praktijk betekent het dat je per vlak een blok van een paar uur nodig hebt waarin je niets anders doet. Wie de gevel op een zaterdag wil doen komt bijna altijd tekort; twee huurdagen achter elkaar geeft veel meer lucht dan een lange dag.

De korrel in het materiaal is je maat. Kies je een korrel van twee millimeter, dan is je laag twee millimeter dik; dikker smeren maakt hem niet mooier maar wel scheurgevoelig. Zet het materiaal daarom royaal op en haal het daarna terug tot de spaan over de korrels schuurt. Dat afreien tot op de korrel is het moment waarop de laagdikte vastligt, en het is ook het moment waarop je merkt of je te veel of te weinig hebt aangemaakt.

De aanzet is de plek waar twee werkgangen elkaar raken, en die zie je altijd. Leg hem daarom op een natuurlijke onderbreking: een buitenhoek, een verticale band, de rand van een kozijn of achter een regenpijp. Werk binnen zo'n vak van bovenaf naar beneden door en schuif daarbij zijwaarts op, zonder pauze. Met een platform van 245 cm haal je per stand ongeveer twee en een halve meter, dus een vlak van vijf meter breed betekent twee standen die je zonder tussenpoos aan elkaar zet.

Dat verzetten tussendoor is precies waar deze klus staat of valt. Zet de rem los, rol een platformlengte op, rem weer, controleer de stabilisatoren en klim omhoog: dat kost je een minuut of twee, en in die tijd trekt je vorige baan aan. Werk je met zijn tweeën, dan zet de een op terwijl de ander afreit, en verzet je pas als het hele vak dicht is. Neem alleen mee wat je nodig hebt, want elke keer afdalen voor een spaan telt dubbel.

Laat de steiger een dag voor je pleisterdag komen, zodat je hem rustig kunt opzetten en de folie kunt aanbrengen. De onderdelen komen als complete, getelde set en die stapel wil je niet op de strook leggen waar straks je mengkuip staat. De oprit of een hoek van de tuin is beter. Ligt je order op een werkdag voor 15:00 uur klaar, dan gaat de set de eerstvolgende werkdag naar je toe. De bezorgdatum en de ophaaldatum kies je bij het reserveren zelf.

De opbouw is jouw taak en die pak je zelf aan, met de meegeleverde handleiding en de instructiefilm ernaast. Doe dat een dag van tevoren en niet op de ochtend dat je materiaal wilt aanmaken, want dan gaat je beste pleisteruur op aan buizen en schoren. Reken er ook op dat je hem tussen twee gevelvlakken door helemaal moet afbreken als je een hoek om wilt. Het stappenplan voor het opzetten loopt de volgorde met je door.

Na je laatste huurdag komt de bus de set weer halen; jij breekt hem af en zet alles compleet klaar. Doe dat pas als de pleister droog aanvoelt, want mortel die op de buizen indroogt bikken is vervelender dan pleisteren zelf. Zelf ophalen mag ook, want op afspraak staat de set zonder kosten klaar aan het Zeeburgerpad in Amsterdam. Denk er dan aan dat de buizen niet in elke personenauto passen. Welk bedrag er voor jouw provincie geldt, staat bij de vaste bezorgtarieven.

Bij deze klus kom je dichter bij de belastinggrens dan bij het meeste andere werk op een steiger. Een kuip van vijfentwintig kilo, twee volle emmers, gereedschap en twee mensen tellen op, terwijl belastingklasse 3 binnen EN 1004 uitgaat van 200 kg per vierkante meter vloer. Spreid dat gewicht daarom uit over de hele lengte van je platform en zet niet alles bij dezelfde staander, en breng wat leeg is meteen naar beneden in plaats van het boven te laten staan.

Verder gelden de gebruikelijke afspraken. Rem de wielen zodra iemand omhoog gaat, verplaats de opstelling nooit met materiaal of mensen erop, en stop bij harde wind. Die windgrens ligt bij pleisterwerk lager dan je denkt, omdat een droge wind je vlak zo snel laat aantrekken dat je toch niets meer kunt. Loop na elke verplaatsing de vier stabilisatoren na en zet ze opnieuw stevig uit. Dat laatste wordt bij dit werk het vaakst vergeten, juist omdat je haast hebt.

Het risico dat bij sierpleister hoort is de vloer onder je voeten. Gemorste mortel wordt binnen een kwartier een harde, gladde korst, en daar sta jij met een spaan in je hand op te draaien. Veeg de vloer schoon voordat het uithardt en houd een emmer water boven om je gereedschap af te spoelen. Kijk daarnaast wie er onder je loopt: een vallende spaan of een halfvolle emmer is beneden geen kleinigheid. De rest van de aandachtspunten vind je bij de uitleg over gewicht op een steiger.