Gevelbetimmering beitsen? Dit is de rolsteiger die je huurt.

Houten delen zitten zelden aan de kant waar je makkelijk komt. Vaak gaat het om een zijgevel, een achtergevel of een topgevel boven een uitbouw, en de route erheen loopt langs een schutting of door een poort. Daarom is de RS51 van Altrex met zijn 75 cm hier het aangewezen model: hij komt op plekken waar een brede toren blijft steken en je rijdt hem in je eentje verder. Wat er nog meer klaarstaat vind je bij de rolsteigers die je kunt reserveren.

Boven neem je weinig mee: één blik beits, een roerhout, een brede kwast voor het vlak en een smallere voor de naden en kopse einden. Voor die spullen is een brede vloer overbodig. Wat je hier wel voelt is de lengte van 245 cm, want die bepaalt over hoeveel strekkende meter deel je in één beweging kunt doorwerken voordat je moet afdalen en verzetten. Elke centimeter lengte is bij dit werk winst, elke centimeter breedte niet.

Een brede toren van 135 cm, de RS52, levert bij beitsen minder op dan je zou denken. Twee mensen op één vloer komen elkaar in de lengterichting juist tegen, en het is verstandiger om ieder een eigen gevelzijde te nemen. Verwerk je naast beits ook nog plamuur, schuurpapier en een stofzuiger, dan wordt die ruimte wel prettig. Voor de aanpak per gevelvlak lees je verder op de pagina over het beitsen van een houten gevel.

Het hoogste punt is de bovenste plank, en die eindigt meestal onder de daklijst of achter een windveer. Meet tot daar en niet tot de dakpannen, want de dakrand zelf hoort bij een andere klus. Loopt de gevelbetimmering door tot in een topgevel, tel die punt dan wel mee. Twee bouwlagen brengen je zo op ergens tussen 6 en 8 meter aan bereik, en met dat getal in de hand leg je bij het huren de opbouw vast.

Je platform belandt daarmee ergens tussen vier en zes meter boven de grond. Het verschil met je bereik zit in de reikhoogte: reken op zo'n twee meter die je er staand nog bij pakt met een kwast in je vuist. Let op het onderscheid: de RS51 kan als model 14,2 meter aan, maar dat cijfer gaat over de constructie en niet over wat er bij jou in de tuin komt te staan. Jouw opbouw blijft veel lager, zoals te zien bij zes meter werkhoogte.

Te laag kiezen kost je hier meer dan bij ander schilderwerk. Sta je onder de bovenste rij, dan beits je met gestrekte arm omhoog, loopt het middel langs de steel je mouw in en krijg je een ongelijke, gestreepte bovenrand die je vanaf de straat ziet zitten. Bovendien haal je de volle lengte van een deel dan niet in één beweging. Neem liever een halve meter te veel dan te weinig, en begin je meting onderaan bij het pad waar de wielen komen te staan en niet boven op het terras.

Houten gevels kijken meestal uit op de tuin, en daar is een goede standplaats schaarser dan aan de straatkant. Onder je delen liggen borders, een grindstrook of gras dat na een bui inzakt. De vier stabilisatoren wijzen schuin naar buiten en willen alle vier op iets vasts staan, dus leg waar nodig een stoeptegel of een stevige plaat onder elk wiel. Blijft de bodem hellen, dan geeft de uitleg over een oneffen ondergrond je een werkbare oplossing.

Anders dan bij isolatiewerk wil je hier juist dicht op het hout staan. Je moet met de punt van je kwast in de naad tussen twee delen komen en over de onderrand heen strijken, en dat lukt alleen als de toren binnen armbereik van het vlak blijft. Houd wel genoeg lucht om de leuning niet tegen een uitstekende plank te duwen. Rond de voet wil je verder een strook vrij voor je blikken, je zeil en een emmer met water, zodat je bij het afdalen niet telkens over je eigen spullen heen moet stappen.

Leg de grond onder de opstelling af met zeil of karton voordat je begint. Beits is dun, druipt makkelijk en trekt in bestrating en vlonderdelen net zo goed als in je gevel, en dat krijg je er niet meer uit. Loop tot slot de obstakels na die bij een tuingevel horen: de regenton, een buitenkraan, de terrasoverkapping en de lage takken van de heg. Ruim die weg voordat de onderdelen worden gebracht en niet op het moment dat je toren al half staat.

De eerste vraag is niet hoeveel dagen je nodig hebt, maar wanneer die dagen mogen beginnen. Beits zoekt zijn weg de nerf in en dat lukt uitsluitend in hout dat van binnen droog is. Heeft het een week doorgeregend, dan geef je de delen twee tot drie zonnige dagen om weer op te drogen voordat je de eerste laag aanbrengt. Zet je huurperiode daarom niet vast op een kalenderdatum, maar op een venster in de verwachting.

Daarna telt het werk zelf pas mee. Voor een voor- en achtergevel over twee bouwlagen kom je met twee lagen beits uit op vier tot zes dagen huren, en de wachtmomenten zitten daar al in. De eerste laag moet zijn ingetrokken voordat de tweede erop mag, en een bui binnen enkele uren na het aanbrengen betekent dat je die strook opnieuw doet. Tel er verder een dagdeel opbouwen en een dagdeel afbreken bij op, want die uren komen niet uit de lucht vallen.

Precies daarom is ruim boeken hier zo aantrekkelijk. Het volle bedrag geldt uitsluitend voor het eerste etmaal; van elke dag die je er daarna aan vastknoopt gaat 95 procent van dat tarief af. Twee reservedagen voor een omslag in het weer wegen dus vrijwel niets, terwijl een te strakke boeking je met een halfgebeitste gevel achterlaat en je alles later nog eens moet opbouwen. Wat kou en nattigheid met je planning doen staat in het stuk over huren in de winter.

Een gebeitst vlak verraadt elke onderbreking. Je werkt daarom in de lengterichting van de delen, van kopse kant tot kopse kant, en je houdt de rand nat tot je het einde van de plank hebt gehaald. Het lastige is dat een horizontaal rabatdeel bijna altijd langer loopt dan de 245 cm waar jij per opstelling voor staat. Kies dus vooraf waar je stopt, in plaats van dat halverwege een plank te ontdekken met een druipende kwast in je hand en geen plek om hem neer te leggen.

Er zijn twee werkbare oplossingen. De eerste is de aanzet bewust op een verticale lijn leggen: bij een stootnaad, achter een regenpijp of tegen een hoekprofiel, zodat de overgang wegvalt in iets wat er toch al zit. De tweede is met twee man in twee opstellingen naast elkaar doorwerken, waarbij de ander de rand oppakt voordat die aantrekt. Verzetten kost je vijf tot tien minuten, en in die tijd droogt een rand op een zonnige gevel al dicht.

Ga per stand van boven naar beneden en werk de volle hoogte van je opstelling af voor je verrijdt. Wat naar beneden loopt komt dan terecht op delen die je nog moet doen. Neem één blik tegelijk mee omhoog en laat de rest beneden in de schaduw staan, want beits die in de zon opwarmt wordt taai. Onderschat het aantal standen niet: acht meter gevel telt al drie tot vier opstellingen, en bij twee lagen doe je die allemaal een tweede keer.

De rolsteiger komt bij je als een nagetelde set losse buizen, frames en platformdelen. Bedenk vooraf waar die stapel neer mag en kies daarvoor niet de strook onder de betimmering, want daar leg je straks je zeil uit. Een oprit of een hoek van het terras werkt beter. Komt je reservering vóór 15:00 uur binnen op een gewone werkdag, dan rijdt de set de eerstvolgende werkdag naar jouw adres en kun je die middag al opbouwen.

Je bepaalt zelf op welke datum hij wordt gebracht en op welke datum hij weer wordt opgehaald, dus laat de levering samenvallen met het begin van een droge periode. Plan hem een dag voor je eerste beitsdag, dan gaat het opbouwen niet ten koste van het weer dat je juist nodig hebt. Opbouwen doe je zelf: er zit een handleiding bij en een instructievideo laat de volgorde zien, en met twee personen kost het een dagdeel. Het stappenplan voor het opbouwen loopt alles na.

Afbreken is jouw werk, ophalen het onze. Wacht met demonteren tot de laatste laag is ingetrokken, anders sleep je met een frame langs een plank die nog plakt en zie je die veeg er de hele zomer op zitten. Tel de onderdelen terwijl je ze uit elkaar haalt en leg alles bij elkaar op een plek waar de bus kan komen. Wat de rit naar jouw provincie en weer terug kost, staat overzichtelijk bij de bezorgkosten per provincie.

Belastingklasse 3 uit EN 1004 zegt wat jouw vloer aankan: tweehonderd kilo op elke vierkante meter. Bij beitswerk zit je daar zelden aan, want één blik van een paar liter, een kwast en jijzelf blijven ver onder die grens. Pas als er iemand bij komt staan en er een kist met schuurgerei mee omhoog gaat, wordt optellen zinvol. Blijf je met zijn tweeën boven werken, verdeel het gewicht dan over de lengte van de vloer. Wat er precies achter die norm zit staat kort uitgelegd in het artikel over deze steigernorm.

De vaste regels blijven ook op een rustige tuingevel gelden. Zet elk wiel op de rem voor je de ladder in gaat en verrijd de toren nooit terwijl er iemand of iets op staat. Klap na iedere verplaatsing de vier steunen weer stevig uit tot ze allemaal dragen. Waait het hard, leg het werk dan stil: niet alleen vanwege de toren, maar ook omdat stof en zand zich in verse beits vastzetten en je die plank dan opnieuw mag doen.

Het risico dat bij deze klus hoort is hoe dun het middel is. Beits loopt van je kwast, langs de steel en op het platform, en daar wordt het glad zonder dat je het ziet gebeuren. Leg karton neer en vervang dat zodra het nat aanvoelt, zet je blik in een bakje of hang het met een beugel aan de leuning, en houd de strook onder je vloer vrij van mensen. Alle regels op een rij vind je bij de uitleg over veilig werken op hoogte.