Hor vervangen? Dit is de rolsteiger die je huurt.

Voor horwerk is de Altrex MiTower het model dat past. Dat is een smalle steiger van 75 cm breed, uitgevoerd voor een persoon, met een werkhoogte tussen 4,2 en 6,2 meter. Die eenpersoonsopzet is hier geen beperking maar juist het punt: een hor plaatsen doe je in je eentje en het frame krijg je van beneden aangereikt door iemand die op de grond blijft staan. Wat het model verder kan en waar het ophoudt, staat op de pagina over een MiTower huren.

Wat je bij dit werk het meest merkt, is het gewicht. Je verzet de opbouw bij elk raam opnieuw, soms zes of zeven keer op een middag, en dan telt elke kilo die je over een tuinpad moet duwen. Een zware constructie met veel vloerdelen kost je per verplaatsing minuten die je aan het horwerk zelf niet kwijt bent. Bovendien hoef je op het platform weinig kwijt te kunnen: een rolmaat, een schroevendraaier en het frame.

Ga je in dezelfde week ook nog schilderen of de goot aanpakken, dan is een gewone rolsteiger met een platform van 245 cm het overwegen waard, alleen al omdat je daar met zijn tweeën op mag staan en meer materiaal kwijt kunt. Voor uitsluitend horren is dat overdreven: je sleept dan bij elk raam onderdelen mee die je niet gebruikt. Welke van de twee bij jouw werk past, lees je in de vergelijking tussen deze modellen.

Het punt waar je bij moet is de bovendorpel van het kozijn, want daar zitten de klemmen of de rail waarin de hor valt. Bij een raam op de eerste verdieping ligt dat rond de vier meter, bij een zolder- of dakkapelraam loopt het op naar zes. Werkhoogte betekent hier: je platformhoogte, opgeteld bij de ongeveer twee meter die je er staand nog overheen reikt. Kijk voor de bijbehorende opbouw eens bij zes meter werkhoogte, dan zie je hoeveel delen daarvoor nodig zijn.

Begin je meting op het straatniveau of op het tuinpad waar de wielen straks staan, en niet op de dorpel van de voordeur. Een geveltuintje ligt vaak een tree lager en een oprit loopt af naar de weg, en zo scheelt het al snel een halve meter in je opbouw. Loop bovendien alle ramen langs voordat je reserveert, want het hoogste raam bepaalt de opbouw die je huurt, ook al zitten de andere ramen een stuk lager en zou je daar met minder toe kunnen.

Te laag staan is bij horwerk vervelender dan het lijkt. Je moet met twee handen een frame in een sponning kantelen en tegelijk de klemmen bedienen, en dat gaat niet als je boven je hoofd werkt. Bovendien kun je dan de bovensponning niet zien, terwijl je daar juist moet controleren of het frame overal aansluit. Neem dus liever een opbouw die aan de ruime kant zit; het kost je hooguit een paar minuten extra bouwtijd. Dat geldt zeker bij een raam op de tweede verdieping.

Onder een raam is zelden een vlakke, lege plek. Daar staat een heester, ligt een geveltuintje, steekt een kelderingang uit of loopt de stoep af naar de goot. Bepaal daarom per raam waar de vier voeten neerkomen voordat je de steiger huurt, want bij horwerk zet je hem niet een keer maar zes keer neer. Een plek die voor het eerste raam prima werkt, komt bij het derde raam zomaar op een put of een verzakte tegel uit.

De stabilisatoren moeten ook hier volledig uit, ook al sta je maar tien minuten boven. Juist bij kort werk is de neiging groot om ze half te laten zitten omdat je toch zo weer verder gaat, en dat is precies waar het misgaat bij horwerk. Zakt een voet weg in een border, leg er dan een stoeptegel of een dikke plank onder voordat je klimt. Wat daarbij komt kijken, wordt beschreven in de uitleg over stabiliseren.

Denk bij horren ook aan de doorgang. Je gaat met de opbouw om het huis heen, langs de erker, door de poort naar de achtertuin en weer terug. Loop die route van tevoren met een rolmaat af en kijk waar hij smaller wordt dan de steiger. Ruim in diezelfde ronde de fietsen, de kliko en de opgerolde tuinslang weg, want daar loop je anders bij elk volgend raam opnieuw tegenaan en dat kost je telkens een paar minuten.

Reken bij horren in rondes en niet in uren. De eerste ronde is de meetronde: je gaat langs alle ramen, meet de sponning op drie punten in de breedte en in de hoogte en noteert per raam of het om een inzethor, een rolhor of een hordeur gaat. De tweede ronde is de montageronde. Zes ramen betekent dus twaalf keer opstellen, en dat vult samen ruim een dag als je het opbouwen en het afbreken meerekent.

Wat er tussen die twee rondes gebeurt, bepaalt je huurperiode. Frames op maat zijn er niet altijd meteen, en zolang je die niet hebt, kun je de montageronde niet doen. Je kunt daarom twee dingen doen: de steiger laten staan tot alles binnen is, of hem twee keer kort huren. Staat er in diezelfde periode ook nog schilderwerk of een goot op de planning, dan is doorhuren bijna altijd de rustigste en de goedkoopste keuze.

Doorhuren is bovendien niet duur. Alleen het eerste etmaal rekent het volle tarief; iedere volgende huurdag gaat met 95 procent korting de rekening op, dus aanhouden loopt lang niet zo hard op als je zou denken. Daardoor wordt het verschil tussen twee losse periodes en een doorlopende huurperiode flink groot, want twee keer een eerste dag betalen tikt aan. Reken beide varianten na op de pagina met tarieven voordat je de bezorging en het ophalen definitief vastlegt.

Meten doe je boven, want vanaf de grond schat je de sponning altijd verkeerd in. Neem de breedte op drie hoogtes en de hoogte op drie plaatsen in de breedte, en noteer per raam de kleinste maat. Oude kozijnen zijn zelden haaks, en een frame dat twee millimeter te ruim is klemt niet meer. Schrijf er meteen bij aan welke zijde het scharnier moet komen en of het kozijn naar buiten of naar binnen opendraait.

De montage zelf is kort werk. Je haalt het oude frame eruit, maakt de sponning schoon, zet de klemmen of de bovenrail vast en klikt de nieuwe hor erin. Laat iemand het frame van beneden aangeven in plaats van het onder je arm mee omhoog te nemen, want op de ladder heb je beide handen nodig. Op de MiTower sta je in je eentje, dus die tweede persoon blijft hoe dan ook gewoon op de grond staan en geeft aan.

Het verzetten kost hier de meeste tijd. Bij zes ramen ben je twaalf keer bezig met remmen los, stabilisatoren in, opschuiven, weer uit en weer op de rem. Reken daar per keer een paar minuten voor. Neem alles wat je nodig hebt in een emmer mee omhoog, want voor een vergeten schroevendraaier daal je anders opnieuw af en klim je opnieuw omhoog. Wil je het glas erachter meteen meepakken, kijk dan bij het wassen van ramen voor de aanpak.

De steiger komt in delen aan, compleet en nageteld, en dus niet als een opgebouwd geheel dat je alleen nog hoeft neer te zetten. Kies vooraf een plek waar die delen mogen liggen: de oprit, de garage of een hoek van de voortuin, maar in geen geval pal onder het eerste raam waar je aan de slag wilt. Zet je de reservering op een gewone werkdag klaar voor 15:00 uur, dan komt de bezorging een dag later langs met de complete set.

De aanvoerdag en de retourdag zet je zelf in de reservering. Bij horwerk is dat handiger dan het lijkt, omdat je de meetronde vaak eerder wilt doen dan de montageronde. Bouw de steiger zelf op met de handleiding en de instructiebeelden erbij; een eenpersoonsmodel krijg je in je eentje overeind en dat is precies waarom dit type voor korte klusjes zo praktisch is. Reken er een halfuur voor, en doe het op een moment dat je niet meteen door hoeft.

Zodra de laatste hor hangt, demonteer je de steiger en breng je de delen terug naar de plek waar ze gebracht zijn; wij rijden op de dag die jij hebt geprikt langs om ze op te halen. Tel ze tijdens het afbreken na, dan weet je zeker dat er geen klemplaatje in de border is achtergebleven. Wat brengen en halen samen kosten, verschilt per provincie; dat bedrag lees je terug bij de kosten van bezorging.

De MiTower is een steiger voor een persoon, en de vloer mag volgens belastingklasse 3 uit EN 1004 tot 200 kg per vierkante meter hebben. Bij horwerk zit je daar ruim onder, ook met een frame en wat gereedschap erbij. Laat je daardoor niet verleiden om er toch met zijn tweeën op te klimmen, want dat is niet waarvoor dit model gebouwd is. Meer over wat een vloer aankan, staat bij belasting en gewicht van een steiger.

De gewone voorwaarden blijven staan, ook bij een klus van tien minuten per raam en zelfs als de steiger laag staat. Remmen vast voordat je klimt, niemand en niets op het platform als je opschuift, en stoppen zodra het gaat waaien. Die wind is hier een reëel punt: een hordeur of een grote rolhor werkt als een zeil zodra je hem optilt, en dat voel je op vier meter hoogte onmiddellijk in je evenwicht terug. Wacht dan liever een uur af.

Het risico bij dit werk is de korte duur zelf. Omdat je maar even boven bent, slaan mensen stappen over: de stabilisatoren half uit, het frame los tegen de leuning gezet, even reiken naar het volgende raam in plaats van verzetten. Houd de zone recht onder je vrij van mensen, want een vallend horframe met een aluminium rand is scherp en licht genoeg om te zweven. Alle voorschriften staan op een rij bij veilig werken op hoogte.