Boeidelen beitsen? Dit is de rolsteiger die je huurt.

Voor deze klus pak je de RS52 van Altrex, met een vloer van 135 cm breed. Boeidelen beitsen is werk waarbij je vrijwel de hele tijd omhoog kijkt en met je arm gestrekt langs de rand veegt, en dan wil je niet vlak achter je hielen de leuning voelen. Op de brede vloer staat je blik naast je in plaats van tussen je voeten, en kun je een stap opzij doen zonder eerst iets te verplaatsen. In het aanbod rolsteigers voor de verhuur zie je de breedtes naast elkaar.

Wat er mee omhoog moet valt bij beitswerk mee, maar het is net iets meer dan mensen inschatten: een blik met deksel, een brede kwast, een smalle kwast voor de naad tussen boeideel en goot, schuurpapier of een schrapertje voor loszittende vezels, een doek en tape. Alles wat je beneden laat liggen kost een klim van tien meter heen en terug over een ladder die je eerst moet vastzetten, en dat gaat bij een dakrand rondom gemiddeld een paar keer per dag mis.

De smalle uitvoering van 75 cm huur je hier alleen als de doorgang naar je achtertuin het echt niet anders toelaat. Meet die smalste plek voordat je iets vastlegt, want een poort van 80 cm dwingt je keuze. Kom je met de brede toren overal langs, kies die dan: bij lang werk langs een dakrand win je meer met vloerruimte dan met wendbaarheid. Twijfel je over de maten, kijk dan bij de afmetingen per model.

Het punt waar je bij moet is de bovenrand van het boeideel, en die zit hoger dan de goot zelf: het deel loopt er meestal een stuk achter en boven door tot tegen de daktrim. Beits je ook de kopse kanten en de bovenkant, dan moet je daar overheen kunnen kijken. Bij twee tot drie woonlagen kom je zo op acht tot twaalf meter uit. Op de hoogte van je vloer tel je nog zo'n twee meter reik erbij.

Je meetlint begint op de bestrating of de tuin waar de wielen komen te rusten, en niet op de dorpel. Rond een woning verschilt dat vaak per zijde: aan de straatkant ligt alles vlak, achter loopt het terras af naar de schutting. Meet dus per gevel en houd de hoogste uitkomst aan bij je reservering. Wat je aan opbouw nodig hebt voor een dakrand op deze hoogte, zie je bij werken op de tweede verdieping.

Krap kiezen straft zich bij beits meteen af. Sta je te laag, dan zie je de bovenrand niet en beits je op gevoel, waardoor je het ene deel verzadigt en het volgende halfdroog laat. Bovendien loopt beits die je van onderaf aanbrengt langs je kwast je mouw in. Huur daarom een opbouw waarmee je de bovenrand van het boeideel op ooghoogte of net daaronder hebt. De hoogtes op een rij vind je op de pagina met werkhoogtes.

Anders dan bij een vlak stuk gevel staat je toren bij deze klus nooit lang stil. Je legt in feite een route om het huis: langs de voorgevel, om de hoek, langs de zijkant en achter langs de tuin. Loop die route voordat je iets bestelt met een rolmaat na, en let vooral op de hoeken. Een uitbouw, een erker of een lage aanbouw bepaalt of je de opstelling in een keer om de hoek krijgt of dat je hem tussendoor moet afbreken.

De ondergrond wisselt op zo'n route ook per stuk. Voor is het klinkerwerk vlak, opzij ligt een grindpad en achter zakt het gras weg. Leg op zachte stukken platen of tegels onder de wielen en controleer bij elke nieuwe opstelling of de vier stabilisatoren echt contact maken. Onder een dakrand liggen bovendien vaak net de dingen die in de weg staan: een regenton onder de afvoer, een buitenkraan met een slanghaspel, een composthoop of een schuurtje dat pal tegen de gevel is aangebouwd.

Denk ook aan wat er boven je hangt. Een dakoverstek dat een halve meter uitsteekt, een schotel, een lage telefoonlijn of de takken van een boom bepalen tot hoever je de toren kunt opbouwen op die plek. Bij een overstek moet je bovendien iets verder van de gevel af blijven staan, wat weer betekent dat je armlengte krapper wordt en je dus vaker moet verzetten dan langs een rechte muur. Loop daarom ook boven je hoofd de hele route na voordat je de rolsteiger bestelt. Voor lastige plekken helpt de uitleg over ongelijke ondergrond.

De staat van het hout stuurt hier je hele planning. Boeidelen die jaren in weer en wind hebben gestaan zijn grijs uitgeslagen, plaatselijk opengesprongen en zuigen de eerste laag weg alsof er niets op zit. Op zulk hout gaan er twee lagen op, soms drie op de zuidkant. Hout dat er nog redelijk bij staat neemt gelijkmatig op en redt het met een enkele verversende laag. Dat verschil tussen die twee uitgangssituaties scheelt je in de praktijk al gauw een dag of twee huren.

Tussen de lagen zit wachttijd die je nergens kunt inhalen. De eerste laag moet volledig in de vezel zijn gezakt voor de tweede erop kan, en hoe snel dat gaat hangt af van je product en van hoe warm het buiten is. Reken voor een gewone rijtjeswoning op drie tot vier huurdagen, en bij een dakrand die om het hele huis loopt op meer. Begin bovendien nooit voordat de dauw eraf is, want dan zakt de beits niet in maar blijft hij plakken.

Bij het reserveren pakt ruim boeken gunstig uit. Alleen dag een telt volledig mee, en op elke volgende huurdag gaat er 95 procent van het tarief af, dus een dag speling voor een bui kost je bijna niets. Zet je ophaaldatum daarom een etmaal achter de dag waarop je tweede laag gepland staat, zeker wanneer je nog moet zien hoeveel het hout opneemt. Je kunt altijd eerder inleveren, andersom is lastiger. Hoe je zo'n periode inschat, staat bij het bepalen van je huurperiode.

Je vloer is 245 cm lang, dus per opstelling haal je ruim twee meter dakrand. Dat lijkt weinig voor een huis met vijftien meter boeideel, maar het is precies de eenheid waarin je moet denken. Beits altijd tot een natuurlijk eindpunt: een hoek, een naad tussen twee delen, een gootbeugel of een uitwendige hoekafwerking. Stop je halverwege een deel, dan staat daar na het drogen een donkere streep die je er alleen met overschuren en een nieuwe laag weer uit krijgt, en dan sta je met je rolsteiger op dezelfde plek terug.

Werk per opstelling in de lengte en niet in de hoogte. Begin bovenaan bij de naad tegen de daktrim, ga daarna over het vlak en sluit af met de onderzijde en de kopse kanten, zodat elke druppel die valt nog in onbehandeld hout terechtkomt. Houd de smalle kwast bij de hand voor de spleet tussen boeideel en goot: daar loopt het regenwater langs en daar begint verwering altijd. Dat detail kost je per opstelling een paar minuten extra, maar het scheelt je jaren.

Elke verplaatsing gebeurt met een lege vloer. Sluit je blik, neem het mee naar beneden, haal de remmen eraf, klap de stabilisatoren in, rijd naar het volgende stuk en zet alles weer vast voordat je opnieuw naar boven gaat. Wie dat vier of vijf keer op een dag doet, snapt meteen waarom je een rolsteiger voor een dakrand langer huurt dan voor een gesloten gevelvlak van dezelfde oppervlakte. Volgt er later nog schilderwerk aan de goot, plan dat dan in dezelfde huurperiode.

Wij zetten de toren als losse, getelde onderdelen bij je af en niet als iets dat al overeind staat. Kies daarom vooraf uit waar die buizen en platen een paar dagen mogen liggen zonder dat je eromheen moet lopen: een oprit, een carport of de strook langs de schutting. Leg ze niet neer op het gedeelte waar je als eerste je rolsteiger wilt opbouwen, want dan begin je met verplaatsen. Rond je de reservering op een werkdag af voor 15:00 uur, dan ligt de set een werkdag later bij je voor de deur.

Je bepaalt zelf op welke dag de set komt en op welke dag hij weer weggaat, en bij beitswerk hangt die keuze aan het weerbericht. Laat de onderdelen aankomen aan de vooravond van je eerste droge reeks dagen, zodat je opbouwt terwijl het nog kan en de ochtend erna meteen kunt beitsen. Het opbouwen zelf doe jij, aan de hand van de papieren instructie in de doos en het filmpje waarin de volgorde wordt voorgedaan; opgebouwd afleveren zit niet in ons aanbod en een monteur sturen wij niet mee.

Als de tweede laag erop zit en is weggetrokken, rijden wij langs om de gedemonteerde set weer in te laden. Het uit elkaar halen is jouw werk, en de delen zet je klaar op een punt dat de chauffeur met de bus kan bereiken, dus niet achter een gesloten poort en niet verspreid over drie hoeken van de tuin. Tel meteen na terwijl je demonteert, want tussen het gras raakt een klem zo zoek. Wat het brengen en halen kost, staat bij de bezorgkosten per provincie.

In belastingklasse 3 mag er 200 kg op elke vierkante meter vloer staan, en dat is de klasse waarin onze torens onder EN 1004 vallen. Voor beitswerk is dat royaal, maar bij een dakrand sta je vaak met zijn tweeën boven: een die beitst en een die de kopse kanten en de naden bijwerkt. Tel dan het blik, het gereedschap en de kist met doeken erbij op. Meer daarover lees je bij valbeveiliging op de rolsteiger.

Bij dit werk kijk je urenlang omhoog, en dat is precies waarom de vaste regels hier zwaarder wegen. Je ziet je voeten niet, je stapt achteruit zonder te kijken en je leunt met gestrekte arm over de leuning. Doe de remmen erop voordat je klimt, verrijd alleen leeg zonder blik of mens op de vloer, en houd op zodra de wind aantrekt. Op tien meter hoogte langs een dakrand voel je vlagen die beneden nauwelijks opvallen.

Het risico dat specifiek bij beits hoort is de gemorste druppel. Beits blijft op aluminium liggen en maakt een vloer binnen een minuut glad, dus leg karton onder je blik en veeg wat ernaast valt meteen weg. Kijk verder uit met de goot als steunpunt: die is bevestigd voor water, niet voor jouw gewicht. Houd de strook onder je opstelling vrij van mensen en van geparkeerde auto's, want een blik dat over de rand kantelt spat vanaf tien meter tot ver de tuin in.