Metselwerk voegen? Dit is de rolsteiger die je huurt.

De RS51 van Altrex, smal gebouwd op 75 cm, is voor deze klus het aangewezen model. Voegwerk vordert per vak, en dat betekent dat je de opstelling op een dag zes of zeven keer een stukje opschuift. Zo'n smalle toren duw je in je eentje verder, ook wanneer hij tussen een schutting en het metselwerk door moet of langs een heg die je liever niet beschadigt. Het complete aanbod staat bij elkaar op de pagina waar je een rolsteiger per dag huurt, met de maten erbij.

Op de vloer heb je bij het voegen van metselwerk een kuip, een emmer water, een voegspijker, een blokkwast en je freesje nodig. Dat staat op 75 cm nog prima naast elkaar, zolang je maar een kuip tegelijk boven hebt en niet je hele voorraad zand en cement. Het voordeel van dicht bij de muur staan is bovendien dat je met korte armen werkt: je duwt de voeg aan vanuit je schouder en niet met gestrekte arm, en dat merk je na een halve dag in je pols.

Werk je met twee man, waarbij de een uithakt en de ander invoegt, dan wordt de bredere RS52 met zijn vloer van 135 cm interessant. Daarop passeren jullie elkaar zonder over de kuip heen te stappen en kan de tweede persoon met een emmer langs de eerste lopen. Voor een enkele gevel aan een rijtjeshuis is die maat meestal overdaad: je sleept meer delen naar achteren, je hebt een bredere doorgang nodig en je raakt precies de wendbaarheid kwijt die dit werk juist prettig maakt.

De hoogste voeg die je aanpakt bepaalt wat je bestelt. Bij twee bouwlagen loopt het metselwerk meestal door tot vlak onder de dakrand of tot de onderkant van een boeiboord, en daarmee kom je op een werkhoogte van 6 tot 8 meter. Je vloer ligt dan tussen de 4 en 6 meter, want vanaf een platform reik je nog zo'n 2 meter omhoog. De opbouw die daarbij hoort vind je terug op de pagina over zes meter werkhoogte.

Voegwerk vraagt iets meer bereik dan je op het oog zou schatten. Je wilt namelijk niet alleen bij de bovenste voeg kunnen, je wilt hem ook recht van voren zien. Een voeg die je van onderaf aandrukt wordt hol of juist bol, en dat verschil zie je vanaf de straat over de hele gevel terug. Kies daarom een opbouw waarbij de bovenste rij op borsthoogte zit in plaats van boven je kruin, en tel bij twijfel een deel extra mee.

Je meetlint zet je op de vaste grond onder de opstelling en niet op een verhoogd terras, want een tuin die richting de straat afloopt kost je zomaar een halve meter bereik. Ook een drempel of een verdiepte lichtkoker telt daarin mee. Blijft alleen het bovenste deel van de gevel over, omdat de onderste rijen vorig jaar al zijn gedaan, dan neem je gewoon de opbouw die bij de hoogte van de eerste verdieping past en laat je de rest ongemoeid staan.

Voegwerk maakt vuil op een manier die je vooraf moet regelen. Uit elke strekkende meter voeg komt een handvol droog gruis, en dat komt allemaal beneden terecht, in de border, tussen de tegels en in de goot langs het pad. Leg daarom voor de opbouw begint een lang stuk zeil neer dat een meter voorbij de voet doorloopt, en schuif dat mee als je een vak opschuift. Aan het eind rol je het op en gooi je het gruis in een zak.

De poten van de opstelling willen op een vlakke, vaste plek staan. Langs een gemetselde gevel is dat vaak een smalle strook tegels of een grindbed, en precies daar staat het tuinmeubilair, de regenton of het fietsenrek. Ruim die zaken weg over de hele lengte die je gaat voegen, niet alleen bij het eerste vak, anders sta je bij elke verplaatsing weer te sjouwen. Vier stabilisatoren steken schuin naar buiten en die hebben elk hun eigen stukje vrije grond nodig.

Denk ook aan de mensen om je heen. Uithakken met een frees levert stof en herrie op, dus zeg het de buren aan, houd ramen gesloten en dek een openstaande lichtkoepel af voordat je begint. Steekt de opstelling deels het trottoir op, laat dan een looppad open en informeer welke voorwaarden er in jouw straat gelden. Ligt de strook onder de gevel scheef of is hij verzakt, dan wijst het stuk over een oneffen ondergrond je de weg.

Ga uit van vakken en niet van vierkante meters. Een vak is zo breed als je vloer en ongeveer anderhalve meter hoog, en zo'n vak uithakken, uitblazen, bevochtigen en volledig invoegen kost een geoefend iemand een halve dag tot een hele dag. Een gevel van een tussenwoning van twee lagen levert al gauw acht tot twaalf van die vakken op. Daarmee kom je bij het voegen van metselwerk op vier tot zes dagen huren uit, en bij een hoekwoning met zijgevel op meer.

In die reeks zitten dagen waarop het werk stilligt. Verse voegen mogen niet doorvriezen en ze mogen evenmin in de volle zon staan uitdrogen, dus een hittegolf of een nacht met vorst schuift je planning zonder pardon op. Slagregen tegen de gevel spoelt een jonge voeg gedeeltelijk uit, en dan mag je hem later alsnog uithakken. Bouw daarom een marge in je huurperiode in, in plaats van erop te gokken dat de hele week meezit met het weerbericht.

Dat kan ook zonder zorgen, want het tarief straft een lange periode niet af. Voor je eerste etmaal betaal je vol, en van elke volgende huurdag gaat 95 procent af, waardoor een hele week nauwelijks meer kost dan een lang weekend. Wat de huurprijs bij jouw opbouw wordt, staat op de pagina met tarieven per model vermeld. Twee korte periodes achter elkaar vallen altijd duurder uit dan een aaneengesloten reeks dagen, nog los van het dubbele op- en afbouwen.

De vloerlengte van 245 cm is bij deze klus je maatlat. Vanaf een vaste stand voeg je een strook van ruim twee meter breed en ongeveer anderhalve meter hoog, en dat is meteen de grootte van je vak. Bepaal voor je begint waar de verticale grenzen tussen die vakken vallen en leg ze op een natuurlijke lijn: de zijkant van een raam, een hoek, of de rand van een rollaag. Een naad midden in een strak metselwerkvlak valt namelijk altijd op.

Werk binnen een vak van boven naar beneden en maak het helemaal af voordat je de opbouw verrijdt. Zo valt het gruis van het uithakken op de voegen die je nog moet doen en niet op je verse werk. Meng je mortel steeds op dezelfde manier af, met dezelfde emmer en dezelfde hoeveelheid water, want een vak dat natter is aangemaakt droogt lichter op. Dat kleurverschil zie je pas dagen later, als de rolsteiger allang een paar vakken verderop staat.

Neem bij elke gang omhoog alles mee wat het vak vraagt: een kuip die je binnen het uur opmaakt, water, je voegspijker, een blokkwast en een handveger. Wie halverwege moet afdalen voor een vergeten emmer, verliest juist de verwerkingstijd van zijn specie en houdt een zichtbare aansluiting over. Zit er ook los metselwerk tussen, laat dat dan eerst herstellen voordat je gaat voegen, want anders sta je met de gehuurde steiger twee keer voor hetzelfde vak.

Je ontvangt geen opgezette toren maar een keurig getelde stapel buizen, vloeren, leuningen en schoren. Zoek voor die stapel alvast een plek die buiten het zeil valt waarop straks je gruis terechtkomt, en laat de doorgang naar de achtertuin open als je daar van plan bent te beginnen. Ligt je reservering op een doordeweekse dag voor 15:00 uur binnen, dan lossen wij de eerstvolgende werkdag bij je op de stoep. Welke dag dat is en wanneer alles weer weggaat, geef je zelf op.

Kies die bezorgdag met de weersverwachting erbij. Voegwerk begint met uithakken en dat kan bij een licht buitje nog wel, maar invoegen tijdens een natte week wil je niet. Laat de onderdelen dus liever een dag te vroeg komen dan een dag te laat: je bouwt op, hangt je zeil, ruimt de border leeg en begint de volgende ochtend fris aan je eerste vak. Het opbouwen doe je zelf, met de bijgeleverde handleiding en een video die de volgorde stap voor stap laat zien.

Zodra het laatste vak is ingevoegd demonteer je de toren en leg je alle delen bij elkaar op een plek waar onze bus bij kan komen. Wacht daarmee tot je verse voegen droog aanvoelen. Klop de vloerdelen uit en veeg er het zand af voor je ze op elkaar legt, want mortel die op een vloerdeel is opgedroogd krijg je er nadien nauwelijks nog af. Het bedrag voor halen en brengen in jouw provincie staat vermeld op de pagina over bezorging, inclusief btw en zonder naberekening achteraf.

Deze vloerdelen zijn goed voor 200 kg per vierkante meter; dat hoort bij belastingklasse 3, de klasse die EN 1004 voor dit type opbouw aanhoudt. Bij voegwerk kom je daar eerder aan dan bij schilderwerk, want zand, cement en water wegen samen flink en daar komen je frees en je handgereedschap nog bij. Plaats je kuip daarom midden op het vlak in plaats van in een hoek tegen de leuning, en neem lege emmers bij iedere verplaatsing mee omlaag in plaats van ze boven te laten staan.

Het gruis dat bij het uithakken vrijkomt werkt als rolletjes onder je zolen en maakt de vloer verraderlijk glad. Veeg daarom na elk vak even aan, ook al kost dat een paar minuten per opstelling. Draag verder een stofmasker en een bril, want een voegenfrees blaast het stof recht langs de muur omhoog en dus in je gezicht. Rem de wielen voordat je omhoog klimt, en verrijd de gehuurde rolsteiger alleen wanneer er niemand meer op staat.

Onder de opstelling is het bij deze klus geen veilige plek. Er valt continu gruis naar beneden en soms een halve steen die met de frees is meegekomen. Houd die zone leeg, zet hem af als er kinderen in de tuin spelen en laat niemand onder je door lopen terwijl je hakt. Waait het hard, stop dan met uithakken: het stof gaat dan alle kanten op. De overige afspraken vind je terug in het overzicht over veilig werken op hoogte.