Metselwerk reinigen? Dit is de rolsteiger die je huurt.

Bij het reinigen van metselwerk aan een woonhuis kom je het verst met de RS51 van Altrex, die 75 cm breed meet. De reden is banaal maar beslissend: de vieze gevel is vaak de noordkant of de achterzijde, en daar loopt de route langs een schutting, door een poort of over een pad dat nauwelijks breder is dan een kruiwagen. Het model gaat in de verhuur tot 14,2 meter, maar dat getal zegt alleen iets over het maximum aantal opbouwdelen.

Voor twee bouwlagen bestel je de uitvoering die 6 tot 8 meter haalt. Boven neem je weinig mee: een emmer met sop, een zachte borstel aan een korte steel en de slang die je vanaf de kraan omhoog trekt. Veel meer past er ook niet, en veel meer heb je bij dit werk niet nodig. Zorg wel dat de emmer stabiel staat en niet half op de rand balanceert, want een omgevallen emmer sop maakt je hele vloer glad. In de verhuur van rolsteigers zie je welke uitvoeringen er verder klaarstaan.

Ga je met twee mensen tegelijk borstelen, of wil je een jerrycan met middel boven houden, dan is de RS52 met 135 cm breedte comfortabeler. Je hebt dan vloer over om iemand te laten passeren met een natte borstel in de hand, zonder dat de emmer omgestoten wordt. Zet daar wel de doorgang tegenover waar hij doorheen moet, want die maat ligt vast en de steiger niet. Hoe de types zich tot elkaar verhouden staat kort beschreven in het overzicht van steigermaten.

Vuil zit zelden gelijkmatig verdeeld. Groene aanslag verzamelt zich onderaan en op de schaduwzijde, terwijl vlekken van een lekkende goot juist bovenin beginnen. Meet daarom niet tot waar het er smerig uitziet, maar tot waar het metselwerk eindigt: onder de daktrim, onder de goot of onder de dakrand. Vanaf dat punt naar beneden werk je alles af, want een strook die je overslaat blijft na het drogen zichtbaar als een lichter of donkerder vlak, en dat valt juist bij strijklicht op.

De hoogte die je opgeeft bestaat uit de vloer waarop je staat en de armlengte daarboven. Reken op ongeveer 2 meter reikhoogte bovenop de platformhoogte; kies je een bereik van 6 tot 8 meter, dan sta je dus op 4 tot 6 meter. Dat is genoeg om bij twee bouwlagen de bovenste rij stenen te borstelen zonder op je tenen te gaan staan. Op de pagina over een opbouw van acht meter zie je hoe dat is samengesteld.

Kies je te krap, dan word je gestraft met een tweede ronde. De bovenste meter moet je dan in een aparte opstelling doen, en tegen die tijd is het middel op het vlak eronder allang uitgewerkt en opgedroogd. Op zo'n overgang blijft een randje achter dat pas na het drogen tevoorschijn komt, en dat krijg je er met naborstelen zelden helemaal uit. Neem daarom liever een opbouwdeel extra dan een te lage opbouw. Voor gevels die doorlopen tot boven de tweede verdieping geldt dat des te sterker.

De standplaats kies je bij deze klus niet alleen op vlakheid maar ook op afwatering. Alles wat je op de gevel brengt komt uiteindelijk beneden terecht, en dat is precies waar de wielen en de stabilisatoren staan. Een terras met een lichte afschot naar de tuin is prima; een verdiepte hoek waar het water blijft staan is dat niet, want dan sta je de hele dag met natte voeten op een gladde tegel te manoeuvreren.

Denk vooraf na over waar het spoelwater blijft. Gebruik je een reinigingsmiddel, dan wil je dat niet zomaar in de border of het straatputje laten lopen; leg langs de voet zeil of een goot en vang het op in een kuip. Beplanting vlak tegen de gevel dek je af of zet je tijdelijk opzij. Staat de opbouw op een aflopend pad, breng hem dan waterpas met platen onder de wielen, zoals beschreven in de aanpak bij ongelijke ondergrond.

Houd er tot slot rekening mee dat de omgeving natter wordt dan je verwacht. Ramen op de begane grond, een fiets tegen de muur, de was van de buren en een geopend keldergat vangen allemaal wat er langs de gevel naar beneden komt. Loop die punten na op de dag dat de steiger bezorgd wordt, dus voordat je de eerste emmer sop aanmaakt. Dat kost je tien minuten, het voorkomt een gesprek over de schutting, en je weet meteen waar je zeil en je opvangbak straks moeten liggen.

Reinigen kost meer tijd dan mensen inschatten, juist omdat je niet met kracht mag werken. Per baan breng je het middel aan, laat je het inwerken volgens het voorschrift van dat middel, borstel je de steen en de voeg na en spoel je alles rustig af. Dat zijn drie gangen over dezelfde strook. Voor een gevel van twee bouwlagen kom je zo op twee volle dagen, en heb je een voor- en een achtergevel, dan huur je hem drie dagen.

Daar komt wachttijd bovenop die je niet kunt versnellen. De inwerktijd staat vast, en het weer bepaalt de rest: bij vorst werk je niet, bij felle zon droogt het middel op de steen voordat het iets heeft gedaan, en na een regenbui begin je met een gevel die al verzadigd is. Grijs, windstil en boven het vriespunt is het gunstigste moment, en zo'n dag laat zich niet altijd maanden vooruit op een vaste datum vastleggen. Houd je huurperiode dus soepel.

Gelukkig weegt speling nauwelijks. Het eerste etmaal draag je het volle tarief, en daarna telt elke huurdag voor nog maar een twintigste mee, want over die dagen gaat 95 procent korting heen. Een extra dag reserveren is dus veel goedkoper dan halverwege moeten stoppen met een half schoongemaakte gevel, waarop de scheidslijn tussen behandeld en onbehandeld metselwerk gewoon zichtbaar blijft staan tot je opnieuw huurt. Hoeveel dagen bij welk soort klus horen, staat uitgewerkt in het overzicht met huurperiodes.

Een vloer van 245 cm bepaalt de breedte van je baan. Dat lijkt smal, maar bij reinigen is dat een voordeel: je overziet het vlak dat je hebt ingezeept en je ziet precies waar het middel al is uitgewerkt. Breng het van onder naar boven aan, zodat er geen strepen ontstaan door vuil water dat over droge steen loopt, en spoel daarna in omgekeerde richting weer af, van bovenaf naar beneden. Zo werk je binnen een opstelling twee keer dezelfde strook af.

Reken erop dat je binnen een opstelling meerdere keren op en neer gaat. Emmer bijvullen, borstel wisselen, slang bijtrekken: dat is telkens een gang over de ladder. Zet daarom de emmer, het middel en een tweede borstel al klaar op de vloer voordat je begint. Leg de slang met een royale bocht over de leuning naar beneden, zodat hij niet onder een wiel schuift of tussen twee stabilisatoren klem raakt terwijl jij aan het borstelen bent.

Onderschat vooral het aantal opstellingen niet. Een gevel van acht meter breed levert al drie tot vier standplaatsen per bouwlaag op, en bij elke verplaatsing moet de vloer leeg zijn, gaat de rem los, komen de stabilisatoren omhoog en moeten ze na het rijden weer omlaag. Reken per verplaatsing een kwartier, en leg de naden tussen twee banen bij een hoek, een regenpijp of een raamdag, in plaats van midden in een gesloten vlak waar je ze blijft zien.

Je ontvangt een compleet nageteld pakket losse delen dat je zelf in elkaar zet. Kies vooraf een droge plek waar dat pakket mag liggen, en houd de strook langs de gevel vrij, want daaronder verzamelt zich straks het spoelwater. De stoep, de oprit of een hoek van de tuin voldoet, mits je er met de lange delen langs kunt lopen. Wat op een doordeweekse dag voor 15:00 uur wordt geboekt, staat de eerstvolgende werkdag bij je.

Wanneer de set arriveert en wanneer hij weer ophoudt te staan, vul je zelf in. Bij reinigingswerk is het handig om een dag voor je begint te laten leveren: dan staat de opbouw er al, kun je je afdekking leggen en de kraan aansluiten, en begin je de volgende ochtend met een droge gevel. Opbouwen staat op jouw lijst; de handleiding en de instructievideo nemen de volgorde stap voor stap door, en samen met een tweede persoon ben je daar een dagdeel mee kwijt.

Als de laatste baan is afgespoeld, demonteer je de opbouw en leg je alle delen bij elkaar zodat wij ze mee kunnen nemen. Spoel de buizen kort schoon wanneer er middel op is gekomen en laat ze uitlekken voordat je stapelt, anders staat er water in de kokers. Tellen tijdens het afbreken voorkomt dat er iets onder het zeil achterblijft. Wat dat transport kost verschilt per provincie en is terug te vinden bij de bedragen voor brengen en halen.

Elke steiger die wij uitlenen is gemaakt volgens EN 1004 en valt onder belastingklasse 3, wat inhoudt dat er 200 kg per vierkante meter vloer op mag. Aan die grens kom je bij dit werk zelden, behalve wanneer twee mensen en een volle kuip water tegelijk boven staan. Water weegt meer dan het lijkt: een emmer van tien liter voelt licht tot je er drie naast elkaar hebt staan. Verdeel dat over de vloer in plaats van in een hoek.

De vaste afspraken blijven overeind. Zet eerst de remmen erop en klim daarna pas omhoog, verrijd de opbouw uitsluitend als er niemand en niets op staat, en druk de vier stabilisatoren na elke verplaatsing opnieuw stevig aan. Waait het hard, dan stop je met dit werk, al was het maar omdat het middel dan richting de tuin van de buren drijft in plaats van op de steen te blijven waar jij het net hebt aangebracht. Wachten op een stille ochtend kost je minder.

Het echte gevaar bij deze klus ligt onder je voeten. Zeepwater maakt een platform spiegelglad, en dat merk je precies op het moment dat je een stap achteruit doet om je werk te bekijken. Werk met schoenen die grip houden, veeg plassen weg en leg geen borstel op de looplijn. Houd verder de zone onder je vrij, want een vallende emmer maakt beneden meer kapot dan boven. Zie ook de regels voor werken op hoogte.