Loodwerk repareren? Dit is de rolsteiger die je huurt.

Voor een reparatie aan het loodwerk sta je hoog en heb je boven meer bij je dan alleen een hamer. Een rol lood, een klopbeitel, een blokje hardhout om mee aan te drukken, kit en een emmer voor het oude materiaal. Hier is de RS52 op zijn plaats, het brede type uit de Altrex-serie waarvan het onderstel 135 cm meet. Op dat platform leg je je spullen naast je neer in plaats van ze steeds in je broekzak te steken, en dat scheelt bij dit soort werk meer tijd dan je vooraf inschat.

De smalle RS51 van 75 cm bestaat ook en die komt nog langs een poort waar de brede blijft steken. Voor loodwerk repareren op acht tot twaalf meter kies je hem alleen als de doorgang naar de gevel het echt niet anders toelaat. Hoe hoger je bouwt, hoe prettiger een breed onderstel werkt: je kunt je boven omdraaien terwijl je een slab in de voeg drukt, en de hele opstelling voelt onder je voeten een stuk rustiger aan als je met kracht bezig bent.

Welke hoogte elk model per opbouw haalt, kun je rustig nakijken voordat je een rolsteiger gaat huren. Let daarbij op het verschil tussen wat de serie maximaal aankan en wat jij voor deze reparatie nodig hebt: de RS52 loopt door tot 14,2 meter, maar jij bestelt de opbouw die bij jouw dakrand hoort. Je betaalt en bouwt dus de hoogte die het lood vraagt, en niet het uiterste dat op papier haalbaar is met dit model. Dat scheelt onderdelen om te sjouwen en tijd bij de opbouw.

Het hoogste punt bij deze klus is zelden de dakrand zelf. Het lood zit bij de aansluiting van een schoorsteen, langs de zijkant van een dakkapel of in een kilgoot, en dat ligt meestal een flink stuk boven de goot. Meet dus niet tot de goot maar tot de beschadiging die je wilt herstellen. Zet het nulpunt van je meting bovendien op de tegels of het gras waar de wielen komen te rusten: ligt de achtertuin lager dan de stoep, dan telt dat verschil er gewoon bij op.

De werkhoogte die je huurt bestaat uit de hoogte van het platform plus ongeveer twee meter reikhoogte, want je staat er zelf nog bovenop. Zit het kapotte lood op tien meter, dan kom je uit op een platform van ongeveer acht meter en reserveer je een opbouw in de band van acht tot twaalf meter. Wie deze rekensom overslaat en op het oog bestelt, staat straks net te laag en hangt tijdens het aandrukken over de bovenste leuning heen, precies wat je bij dit werk niet wilt.

Te krap huren kost je bij loodwerk direct kwaliteit. Je krijgt een slab niet vlak aangedrukt als je er van onderaf tegenaan werkt, en dan komt hij bij de eerste storm weer los. Zit je tussen twee opbouwen in, reserveer dan de bovenste van de twee: een platform hang je altijd een niveau lager in, maar een frame erbij toveren gaat niet. Wat zo'n opstelling in de praktijk vraagt lees je op de pagina over tien meter werkhoogte, inclusief de ruimte eronder.

Lood zit vaak op de lastigste plek van het huis: tegen de schoorsteen op de nok, in de hoek waar een uitbouw tegen de gevel komt, of achter een dakkapel. De steiger moet daar recht onder kunnen staan, en juist daar ligt meestal een border, een schuurtje of een terras. Loop die plek af voordat je reserveert en kijk of je een vlak van ongeveer twee bij drie meter vrij krijgt, inclusief de ruimte die de uitgezette stabilisatoren opeisen.

De ondergrond moet dragen en waterpas te krijgen zijn. Op gras of losse tegels leg je onder elk wiel een stevige plaat, zodat de rolsteiger niet wegzakt terwijl jij boven met kracht op een slab staat te tikken. Een hoogteverschil vang je op met de stelspindels en niet met een stapeltje stoeptegels. Bij deze werkhoogte staan de stabilisatoren behoorlijk ver naar buiten, dus reken op flink meer vloerruimte dan de maat van het onderstel je op het eerste gezicht doet vermoeden.

Staat de opstelling aan de straatkant of op een oprit, kijk dan of je er nog langs kunt lopen en of de kliko er nog uit kan. Bij een klus van een dag of twee wil je de buren niet onnodig blokkeren, en je wilt zelf met een rol lood onder je arm langs de voet kunnen. Hoe je zo'n hoge opstelling stevig neerzet en waar je op let bij losse tegels, staat beschreven in het artikel over een rolsteiger stabiliseren en verankeren.

De reparatie zelf is kort werk zodra je erbij kunt. Het oude stuk lood weghalen, de voeg schoonmaken, een nieuwe strook op maat knippen, aandrukken en afkitten kost je bij een enkele plek meestal een halve dag. De rest van je tijd gaat op aan opbouwen, eventueel een keer opzij zetten en weer afbreken. Reken daarom op twee huurdagen: op de eerste zet je de steiger neer en werk je door, de tweede houd je achter de hand voor de afronding.

Vervang je het complete slabwerk langs een hele muuraansluiting, dan is dat een andere klus en huur je langer. Daarvoor schuif je de opstelling meerdere keren op en werk je meter voor meter door, terwijl repareren puntwerk op een enkele plek blijft en je vaak op dezelfde plaats blijft staan. Wat je voor dat grotere karwei moet inplannen staat op de pagina over loodslabben vervangen. Dat onderscheid bepaalt hier zowel je huurperiode als de vraag of je tussendoor moet kunnen verzetten.

Kit en vulmiddel hebben tijd nodig voordat ze tegen regen kunnen. Zet je ophaaldatum daarom niet op de avond van je werkdag maar een dag later, dan kun je de volgende ochtend nog even naar boven om te kijken of alles goed ligt en of er niets is verschoven. Een reservedag in je reservering weegt bij het huren nauwelijks door, terwijl een steiger die te vroeg weggaat je dwingt om alles op een middag af te ronden.

Vanaf een opstelling bestrijk je een strook van 245 cm, de lengte van het platform. Voor een losse slab naast een dakkapel of een kraag rond een schoorsteen is dat ruim voldoende. Zit het lek net buiten dat bereik, ga dan niet uitrekken maar zet de steiger een keer opzij. Schuin naar de zijkant hangen kost je uiteindelijk meer tijd dan afbreken en verplaatsen, en je krijgt het lood in die houding toch niet strak tegen de ondergrond aan.

Neem in een klim mee wat je boven nodig hebt. Lood weegt fors per strekkende meter, dus knip je stukken beneden op maat en trek ze in een emmer of een tas omhoog in plaats van ze onder je arm de ladder op te dragen. Boven leg je het lood plat neer, tegen de leuning aan, zodat er niets over de rand kan schuiven op het moment dat er een stevige windvlaag langs de gevel trekt of je even bukt.

Waar mensen zich op verkijken is de stand van hun eigen lichaam. Lood druk je aan met kracht van boven naar beneden, en dat lukt alleen als het platform net onder het werk hangt in plaats van ernaast. Hang het daarom eerst op de hoogte waarop je denkt te gaan werken, klim er even op en controleer met gestrekte arm of je bij de bovenkant van de beschadiging komt. Een platform verhangen kost vijf minuten, verkeerd staan kost je de hele middag.

De steiger komt als complete, getelde set onderdelen bij je voor de deur. Bestel je op een werkdag voor 15:00, dan staat alles er de eerstvolgende werkdag. Voor een opbouw richting tien meter zijn dat behoorlijk wat frames, platformen en schoren, dus wijs vooraf aan waar ze mogen liggen: langs de gevel, op de oprit of in de voortuin, en zeker niet midden op het pad waar jij straks met een rol lood onder je arm langs moet.

De bezorgdatum en de ophaaldatum kies je zelf bij het reserveren. Bij loodwerk kijk je daarvoor vooral naar de wind, want een reparatie op deze hoogte doe je niet op een dag dat het stevig doorwaait. Zie je twee rustige dagen aankomen, laat de set dan op de dag ervoor komen. Je hebt dan een avond of een vroege ochtend om in alle rust op te bouwen en begint de volgende dag met droog materiaal aan je eerste slab, in plaats van te moeten kiezen tussen opbouwen en werken.

Het opbouwen is jouw deel van de afspraak: wij rijden de onderdelen aan en komen ze na afloop weer weghalen. Trek voor deze hoogte een uur of twee uit en doe het met twee man, want iemand die beneden aangeeft en aanreikt werkt sneller dan alles in je eentje omhoog sjouwen. Ben je klaar met het lood, dan gaat de boel in omgekeerde volgorde naar beneden en stapel je de losse delen netjes op de plek waar ze zijn afgeleverd, zodat er niets in een border of achter de schuur achterblijft.

EN 1004 deelt deze steigers in bij belastingklasse 3: op elke vierkante meter platform mag 200 kg staan, jij en je materiaal samen. Bij loodwerk kom je daar niet snel aan, maar reken wel mee wat er meegaat naar boven: een rol lood, gereedschap, een emmer met oud materiaal en soms iemand die je helpt. Leg het zware spul niet allemaal naast de opgang neer maar verdeel het over beide uiteinden van de vloer, en breng uitgehakt materiaal aan het eind van je werkdag mee omlaag in plaats van het boven te laten liggen.

Zodra je erop staat, zitten de wielen op de rem en zijn de stabilisatoren uitgezet. Verplaatsen doe je nooit met iemand of met materiaal erop, ook die ene meter naar links niet. Waait het hard, dan stop je gewoon: op deze hoogte voel je elke vlaag, en een losse strook lood is precies het soort ding dat uit je handen wordt gerukt. Een rustige dag afwachten is bij loodwerk geen verloren tijd maar simpelweg de verstandigste keuze.

Let ook op wat er onder je gebeurt. Een hamer, een klopbeitel en een stuk lood vallen hard, en de steiger staat bij deze klus vaak vlak naast een deur of een tuinpad. Zet die kant af met een lint of een pion, zeker als er kinderen buiten spelen. Werk je vlak na een bui, veeg het platform dan droog: nat aluminium met loodresten aan je schoenzolen is een stuk gladder dan je op het oog zou verwachten.