Gevel inspecteren? Dit is de rolsteiger die je huurt.

De RS52 van Altrex is de brede rolsteiger uit de verhuur: 135 cm breed, en in de hoogste opbouw komt dit model tot 14,2 meter werkhoogte. Voor het inspecteren van een gevel van drie bouwlagen zet je hem lager weg, ergens tussen 8 en 12 meter. Die extra breedte kies je hier niet voor het comfort, maar omdat een inspectie zelden alleen gebeurt. De eigenaar of de beheerder wil meekijken, en twee mensen die elkaar op een smal vlak moeten passeren kijken vooral naar hun voeten.

Op het platform ligt bij dit werk meer dan je zou denken. Een camera met flitser, een zaklamp, een kaartje om scheurwijdte af te lezen, een vochtmeter, een schroevendraaier om een voeg mee te peuteren en een tablet waarop je per vlak vastlegt wat je aantreft. Dat alles wil je kunnen neerleggen zonder dat het over de rand rolt. Met een vlak van 245 cm lang en de volle breedte eronder houd je een hoek vrij voor je spullen en blijft de rest looppad.

De smalle RS51 van 75 cm huur je pas als je achterom moet. Loopt de route naar de achtergevel over een pad tussen twee schuttingen of door een poort, dan krijg je de brede opbouw daar niet doorheen en inspecteer je die zijde met de smalle. Beheerders huren om die reden vaak de brede voor de straatzijde en plannen de achterkant als losse ronde in. De maatvoering van beide modellen ligt naast elkaar in het maatoverzicht van de rolsteigers.

Het hoogste punt van een gevelinspectie ligt bijna altijd op de overgang van metselwerk naar dak: de bovenste rollaag, de muurafdekking, de aansluiting van de goot en de kopse kant van de boeiboord. Daar meet je naartoe. Reken vervolgens terug, want boven je platform reik je nog ongeveer twee meter met je ogen en je handen. Wil je op elf meter een voeg kunnen aanwijzen, dan hoort daar dus een vlak op zo'n negen meter bij, en dat is de opbouw die je opgeeft.

Je nulpunt zit op de hoogte van de wielen zelf, dus je meetlint begint op het trottoir en niet op de dorpel van de voordeur. Bij een pand met een souterrain zit daar zomaar een halve verdieping verschil in, en dat tekort merk je pas bovenin de gevel. Loopt de stoep bovendien af richting de rijbaan, tel dan aan de lage kant nog wat marge mee. Welke opbouw bij zo'n gevelhoogte past, laat de pagina over twaalf meter werkhoogte zien.

Te krap kiezen wreekt zich bij een inspectie extra, want juist de bovenste meter is de meter die je moet zien. Daar staat het metselwerk het langst in de regen, daar lekt de goot, daar komt de scheefstand van de muurafdekking vandaan. Blijf je daaronder, dan schrijf je in je rapport dat het bovenste deel niet beoordeeld kon worden, en dan heb je de steiger voor niets gehuurd. Twijfel je tussen twee opbouwen bij een gevel van drie lagen, neem de hoogste.

Bij een gevelinspectie staat de steiger meestal aan de straatzijde, en dat is precies de plek waar het druk is. Onder de voet moeten de vier stabilisatoren schuin naar buiten kunnen, en die uitslag telt aan elke kant mee. Kijk daarom niet naar de breedte van het onderstel maar naar de volle strook die je nodig hebt. Staat er een parkeervak voor de gevel, dan is dat vaak de rustigste plek, mits je het tijdig laat vrijhouden.

De ondergrond langs een straatgevel is meestal klinkers of tegels, en dat werkt prima. Let wel op de obstakels die daar horen: fietsenrekken, een boomspiegel met losse aarde, een kelderluik dat je niet mag belasten, ondergrondse containers en de inrit van de buren. Loop de strook daarom eerst met je voet af en let op speling in de bestrating. Een putdeksel of een verzakte tegel onder één wiel merk je pas boven. Hoe je een ongelijke plek opvangt, staat in de uitleg over oneffen ondergrond.

Omdat je bij het inspecteren de hele gevel langsgaat, moet niet één plek vrij zijn maar de volledige strook. Loop die route van tevoren af met een rolmaat en noteer waar je vast komt te zitten. Beslaat de opstelling een deel van het openbare trottoir, laat dan langs de gevel genoeg over voor voetgangers en informeer bij je gemeente welke regels daar gelden. Zo'n melding doe je liever een week eerder dan op de ochtend waarop de onderdelen worden afgeleverd.

Het inspecteren zelf gaat vlot. Per opstelling ben je een kwartier tot een halfuur bezig met kijken, kloppen, meten en fotograferen, en daarna verplaats je. Een woonhuisgevel van drie lagen loop je op die manier in een dag na, een langere rij of een pand met twee gevels kost er een tweede. Anders dan bij schilder- of herstelwerk zit er geen droogtijd in, dus de klok wordt bepaald door hoe vaak je moet verzetten en hoe zorgvuldig je noteert.

Toch wil je de huurperiode niet tot op het uur uitrekenen. Regen maakt een gevel donker en dan zie je vochtplekken en uitbloei anders dan op een droge dag, dus soms wil je een vlak bij ander weer nog eens terugzien. Ook komt het voor dat je halverwege besluit een verdachte hoek grondiger te bekijken, of dat de beheerder pas de volgende ochtend kan meelopen. Dat soort uitloop vang je met een dag speling op.

Zo'n speling weegt licht in de kosten. Alleen over het eerste etmaal betaal je het hele bedrag; alle huurdagen die je daar vervolgens achter zet, tellen met 95 procent korting mee. Voor een inspectie pakt dat prettig uit, want je wilt niet met een half beoordeelde gevel klaarstaan omdat de retourrit al gepland is. Ruim boeken en eerder inleveren is hier bijna altijd de verstandigste volgorde. Een inschatting maken lukt je met de uitleg over huurdagen inschatten.

Een platform van 245 cm dekt per opstelling een gevelstrook van ruim twee meter. Dat is meteen de logische indeling van je rapport: verdeel de gevel in stroken, nummer ze van links naar rechts en werk elke strook over de volle hoogte af voordat je de steiger verplaatst. Zo weet je bij het uitwerken nog precies waar foto zeventien vandaan komt, en zie je in één oogopslag of een scheur doorloopt van de ene strook naar de volgende.

Verzetten doe je bij inspecteren vaker dan bij vrijwel elke andere klus. Een gevelbreedte van acht meter levert al drie tot vier standplaatsen op, en omdat je op elk niveau opnieuw even blijft hangen tel je in totaal het dubbele aantal stops. Maak daar een vast ritje van: eerst het platform leeghalen, dan afdalen, dan pas de remmen los. Wie dat omdraait, staat halverwege met een tas gereedschap boven op een steiger die al beweegt.

Waar mensen zich op verkijken, is hoeveel er van korte afstand zichtbaar wordt. Vanaf het trottoir oogt metselwerk gaaf, terwijl je op een halve meter de haarscheuren door het voegwerk ziet lopen en met een schroevendraaier hoort of een voeg hol klinkt. Ook kitranden, waterslagen en scheuren rond een latei tonen zich pas op ooghoogte. Reken er dus op dat je lijst met bevindingen blijft groeien en dat er vervolgwerk uit voortkomt, bijvoorbeeld het opnieuw voegen van de gevel.

Wat er bij je wordt afgeleverd is een stapel losse delen, compleet en nageteld, en geen opgebouwde toren. Bepaal van tevoren waar die delen neer mogen, want het trottoir langs een straatgevel is zelden breed genoeg om alles kwijt te kunnen en tegelijk een doorgang voor voetgangers open te houden. Een oprit, een voortuin of een afgezet parkeervak werkt beter. Reserveringen die op een werkdag binnenkomen vóór 15:00 uur, leveren wij de eerstvolgende werkdag af.

Aanvoer en retour zet je zelf in de agenda, en bij een inspectie liggen die twee dicht op elkaar. Laat de delen aan het eind van de middag vóór je inspectiedag komen, dan bouw je de volgende ochtend op en begin je meteen bovenaan. Houd daarbij het weerbericht in de gaten: door stromende regen beoordeel je een gevel slechter, dus schuif liever een dag op dan dat je met een beslagen lens langs het metselwerk staat te turen.

Na afloop halen wij de complete set weer bij je weg; het afbreken en stapelen op de aanleverplek is jouw deel van de afspraak. Doe dat pas als je zeker weet dat er geen strook is overgeslagen, want voor één vergeten hoek moet je anders opnieuw een rolsteiger huren en opbouwen. Loop je aantekeningen dus na voordat de eerste schoor losgaat. Wat brengen en halen in jouw provincie kost, staat op de pagina met bezorgkosten per provincie.

Het vlak waarop je staat is beproefd op 200 kg per vierkante meter: belastingklasse 3, zoals EN 1004 die omschrijft. Voor inspecteren is dat royaal bemeten, want er gaat weinig gewicht mee omhoog. Toch loont optellen zodra er een tweede persoon meeklimt en er een koffer met meetapparatuur bij komt, zeker wanneer jullie samen aan dezelfde zijde van het platform naar één scheur staan te kijken. Waar die grens vandaan komt, legt het stuk over de steigernorm uit.

Ook de gewone gebruiksregels blijven hier gelden. Zet de wielen vast voordat je je voet op de onderste sport zet, rijd een opstelling nooit weg terwijl er nog iemand of gereedschap boven is, en leg het werk neer zodra de wind aantrekt. Kijk na iedere verplaatsing of de vier stabilisatoren weer strak op de bestrating drukken. Bij korte stops voelt dat rijtje overbodig, en juist daarom sla je het tijdens een inspectieronde het vaakst over.

Het risico dat bij inspecteren hoort is je eigen houding. Je staat lang stil met je hoofd in je nek en je blik omhoog, en dat kost evenwicht, zeker als je tegelijk een camera vasthoudt. Houd altijd één hand of je heup aan de leuning. Werk je boven een trottoir, hang dan een koord aan camera en telefoon, want voorbijgangers lopen zonder aarzelen onder een steiger door. De volledige set gebruiksregels staat bij de regels voor werken op hoogte.