Dakhaak monteren? Dit is de rolsteiger die je huurt.

Voor deze klus huur je de RS52 van Altrex, de brede uitvoering van 135 cm die tot 14,2 meter reikt. Op acht tot twaalf meter telt de standvlakte zwaarder dan bij laag werk: hoe hoger de opbouw, hoe meer je merkt dat een brede voet minder meegeeft als je boven met kracht een schroef aandraait. Die rust wil je hebben op het moment dat je een dakhaak op zijn plek houdt. Het volledige aanbod staat op de pagina met rolsteigers in de verhuur.

De vloer van 245 cm gebruik je hier anders dan bij gevelwerk. Hij is vooral je uitvalsbasis: de dakladder ligt erop tot je hem het dak op schuift, je gereedschapstas staat er, de dakhaak en zijn schroeven liggen klaar en er moet ruimte overblijven om met twee mensen langs elkaar te komen. Op 135 cm breedte kun je bovendien rustig gehurkt bij de rand zitten terwijl de ander je materiaal aangeeft, en dat scheelt bij het uitlijnen van de plaat een hoop gedraai.

De smalle RS51 kan deze hoogte ook halen, maar dan lever je die stabiele voet in en heb je nauwelijks plek om over te stappen. Een MiTower valt hier sowieso af: die komt tot 6,2 meter en is bedoeld voor werk in je eentje, terwijl je met dakhaken juist met zijn tweeën wilt zijn. Verwar de opbouw dus niet met het model; hoe hoog je gaat, kies je bij het huren los van de breedte.

Het meetpunt bij deze klus is niet de haak zelf maar de dakrand waar je overstapt. Vanaf daar loop je over het dak verder omhoog, dus je hoeft de nok niet met je opbouw te halen. Ligt de goot van een woning met twee lagen en een kap op zeven of acht meter, dan zit je in de klasse 8 tot 12 meter, met de vloer op zes tot tien meter. Bovenop de platformhoogte komt je eigen reikhoogte van ongeveer twee meter, en juist dat verschil verklaart waarom de nok buiten je opbouw mag blijven.

Kijk bij het opmeten naar de vorm van het dak. Een steile kap zet de nok ver boven de goot, en dan wordt de afstand die je over de pannen aflegt groter dan de hoogte die je huurt. Een flauw dak brengt het punt juist dichterbij. Meet ook waar de dakvoet uitsteekt, want een breed overstek duwt de steiger een stuk van de muur af, en die afstand kost je bij het overstappen opnieuw hoogte.

Te krap kiezen wreekt zich hier meteen. Kom je met de vloer een halve meter onder de gootrand uit, dan moet je jezelf omhoog trekken om op het dak te komen, en dat wil je met een boormachine in je tas niet doen. Neem liever de stand waarbij de bovenste vloer gelijk met de goot of net iets daarboven uitkomt, dan stap je rechtdoor over. Op de pagina over twaalf meter werkhoogte zie je welke opbouw daarvoor nodig is.

Een opbouw van tien meter stelt strengere eisen aan de plek dan een lage. Het draagvlak onder de vier voeten is klein en de belasting per voet groot, dus je zoekt straatklinkers, tegels of een aangereden oprit en geen verse tuinaarde of een pas gelegd graspad. Een hoogteverschil van een paar centimeter tussen twee stoeptegels stel je onderaan bij, want boven werkt het uit tot een scheefstand die je bij het overstappen naar het dak voelt.

Vaak kom je bij dakhaken uit aan de straatkant, want daar ligt de gevel waar het dak het toegankelijkst is. Overleg dan met de buren over een parkeervak en meld bij de gemeente wat er van de stoep bezet raakt. Houd de vier stabilisatoren volledig uitgezet; op deze hoogte is dat geen overbodige luxe maar de reden dat de opbouw blijft staan. Hoe je een schuine of zachte ondergrond aanpakt, staat in de uitleg over stabiliseren.

Kijk ten slotte omhoog voordat je gaat opbouwen. Op deze hoogte zitten de dingen die bij lager werk niet meespelen: de aansluitkabel naar het huis, een schotel, een boom die over het dak hangt. Bepaal ook waar je precies aan de dakrand wilt uitkomen, want dat punt bepaalt de standplaats. Zit de dakhaak boven de erker, dan zet je de steiger een paar meter opzij en klim je schuin over de pannen omhoog naar het punt waar hij hoort.

Het schroefwerk is zo gebeurd, de rest niet. Een opbouw naar tien meter kost twee mensen een dagdeel, en afbreken kost er nog eens een. Daartussen zit het echte werk: pannen oplichten, de plaat op de gording of het dakbeschot uitlijnen, vastzetten en het dak weer waterdicht dichtleggen. Voor een enkele dakhaak ben je dan met twee huurdagen klaar, en gaan er meerdere haken op verschillende dakvlakken, dan komt er per vlak minstens een halve dag bij.

Wat de planning stuurt is het weer. Op tien meter waait het harder dan op vier, en natte pannen zijn geen ondergrond om overheen te lopen, dus je wilt een droog en windstil dagdeel kunnen uitkiezen. Reserveer daarom niet precies de dagen die het werk kost, maar huur een marge waarin dat rustige dagdeel ergens valt. Een dag niets kunnen doen is bij dakwerk eerder regel dan uitzondering, en dat geldt zeker in het najaar.

Financieel hoeft dat niet in de weg te zitten. Het eerste etmaal draagt de kosten van deze huur; wie er daarna dagen aan vastplakt, ziet dankzij de korting van 95 procent maar weinig bijkomen. Een marge van twee dagen kost dus bijna niets, terwijl opnieuw moeten huren betekent dat je zo'n hele opbouw voor de tweede keer overeind zet. Meer over het inschatten van een huurperiode bij dakwerk op hoogte staat in dit stuk over huurdagen.

Bij deze klus verzet je bijna niets. Je bouwt op het punt waar je het dak op wilt, doet daar je werk en breekt weer af. Dat maakt de voorbereiding belangrijker dan bij klussen waarbij je elke twee meter opschuift: alles wat je vergeet, haal je tien meter lager weer op. Leg de dakhaak, de bijbehorende schroeven, de accumachine, een steensleutel, wat vervangende pannen en je dakladder klaar op de vloer voordat je aan de klim begint.

Het overstappen doe je vanaf de bovenste vloer, niet vanaf een tussenniveau. Schuif eerst de dakladder over de pannen omhoog en haak hem over de nok, ga daarna zelf en laat je gereedschap door de ander aangeven of hijs het in een tas omhoog. Klim nooit met losse spullen in je handen over de leuning heen. Op de vloer van 245 cm is genoeg plek om die volgorde rustig af te werken, ook met zijn tweeën.

Moeten er twee haken komen die ver uit elkaar liggen, dan is de vraag of je over het dak schuift of de opbouw verplaatst. Over het dak gaat sneller zolang je de ladder kunt verhangen; ligt de tweede haak op een ander dakvlak, dan breek je af en bouw je opnieuw op. Reken dat vooraf uit, want het bepaalt of je bij het huren aan twee dagen genoeg hebt. Ook losse pannen vervangen combineer je in dezelfde opstelling.

Een set voor tien meter bestaat uit flink wat delen: staanders, schoren, vloeren en de stabilisatoren, alles compleet en geteld op de bon. Reken op een stapel die je niet even in de gang kwijt kunt, en wijs vooraf een plek aan waar hij mag liggen zonder de doorgang naar de voordeur te blokkeren. Bestellen kan tot 15:00 uur op een werkdag, dan rijdt het pakket de volgende werkdag jouw kant op; de dag van brengen en die van halen geef je zelf op.

Het opbouwen is jouw werk, met de handleiding en de instructievideo als leidraad. Bouw je voor het eerst zo hoog, plan er dan een ruime ochtend voor in en doe het met zijn tweeën: de een geeft aan, de ander bouwt van binnenuit op. Laat de bezorging daarom een dag voor je dakdag vallen, zodat je niet opbouwt en monteert op hetzelfde moment. Wat de rit naar jouw provincie kost, zie je bij de bezorging per provincie.

Aan het eind halen wij de rolsteiger weer bij je weg. Jij breekt af, stapelt de delen op soort bij elkaar en zet ze neer waar een bus zonder manoeuvreren naast kan stoppen; wij nemen het mee. Doe dat afbreken bij daglicht en niet in de schemer na een lange dakdag, want de bovenste delen wil je met aandacht naar beneden geven. Ligt er nog een dakpan of een stuk gereedschap op een vloerdeel, haal dat er dan eerst af.

De vloerdelen onder je zijn gemaakt naar EN 1004 en horen bij belastingklasse 3, wat neerkomt op 200 kg draagvermogen per vierkante meter vloer. Bij dakhaken raak je die grens niet snel, want je neemt weinig mee omhoog. Wat wel telt is de hoogte: rem de wielen voordat je opstapt, verplaats de opbouw nooit terwijl er iemand op staat of gereedschap op de vloer ligt, en stop bij wind waarbij je jezelf boven schrap moet zetten. Wat die norm precies voorschrijft, staat in de toelichting op deze steigernorm.

Het gevaarlijkste moment van deze klus is de overstap van de vloer naar de pannen en de weg terug. Doe dat met lege handen, op een droog dak en met de dakladder al vastgehaakt. Loop niet los over de pannen om even iets te bekijken, ook niet als het maar een meter lijkt. En bedenk dat de haak die je monteert pas een veilig aanhaakpunt is als hij vastzit en het materiaal eromheen hersteld is.

Onder je moet het leeg blijven. Een pan die je oplicht en even neerlegt, glijdt zo weg, en van tien meter komt die met kracht beneden aan. Zet de zone rond de voet af met wat er is: pionnen, lint of een auto die er niet meer bij kan. Waarschuw de buren op de dag zelf, zeker als hun oprit binnen dat gebied ligt, en werk niet boven een pad waar mensen langs blijven lopen.