Tesisat işleri için mobil iskele

Cephedeki tesisat işleri için geniş modeli, yani RS52 mobil iskeleyi kiralamak en mantıklısıdır: korkuluk arası 135 santimetre. Buradaki fazladan genişlik lüks değil, işin doğrudan gereğidir. Kablo makarası, kelepçe kutusu, akülü vidalama, duvar geçişi için darbeli matkap ve klemens çantası tablada yan yana durur; hiçbirini kenara doğru itmen, üst üste yığman ya da bir kancaya asman gerekmez. Dar RS51 de geniş RS52 de aynı yükseklik bandını verir, yani 4,2 metreden 14,2 metreye kadar; dolayısıyla aradaki seçimi yükseklik değil genişlik belirler. Ölçüleri kiraladığımız modellerin genişlik ve yükseklik tablosunda yan yana görebilirsin.

Arka bahçeye açılan geçit yüz otuz beş santimetreyi almıyorsa geriye yetmiş beş santimetrelik dar model kalır. O zaman çalışma alanından feragat eder, makarayı aşağıda bırakır ve yukarıya yalnızca kablonun ucunu çekersin; bu da her yeni kat için fazladan iniş çıkış demektir. Aynı işi bina içinde, örneğin yüksek bir holde ya da merdiven boşluğunda yapıyorsan RS44 oda iskelesi doğru seçimdir: tabanı 70 santimetreye kadar daralan iç kapılardan geçecek ölçüdedir ve üç metre ile dört metre arasındaki bir bantta çalışır. Hangi durumda hangisinin öne çıktığını iki modeli yan yana koyan karşılaştırmada okuyabilirsin.

İki kişi çalışıyorsanız geniş iskele her seferinde kazanır. Biri kabloyu tutar, öteki kelepçeyi vidalar ve birbirinizin yanından korkuluğa yaslanmadan geçebilmeniz gerekir. Ağır bir makara için de aynısı geçerlidir: onu bir kancaya asmak yerine tablanın ortasına koyar, açarken de aynı yerde tutarsın. Platform uzunluğu iki modelde de değişmediğine göre, geniş olanı kiralayarak yalnızca genişlik kazanırsın, uzunluk değil. Bunu baştan bilmek, hattı kaç parçaya böleceğini planlarken işine yarar ve seni gereksiz bir ikinci kurulumdan kurtarır. Aynı hesap, kaç kiralama günü ayıracağını da netleştirir.

Tesisat işlerinde en yüksek nokta çoğu zaman cihazın kendisi değil, onun biraz üstünde kalan son kelepçe ya da duvar geçişidir. Ölçüyü oraya kadar al, oluğa kadar değil, çünkü oluk ile son kelepçe arasında yarım metre rahat fark olur. Hat iki katlı bir konutun saçak altına kadar çıkıyorsa altı ile yedi metre arasında bir yere gelirsin ve o zaman 4,2 ile 7,2 metre arasında bir iskele kiralarsın. Çalışma yüksekliği, platform yüksekliğine yaklaşık iki metrelik erişim payı eklenerek bulunur; yani ayakların değil, ellerin o noktadadır.

Ölçüye tekerleklerin basacağı yerden başla ve hattın altında ne olduğuna dikkatle bak. Bodruma inen bir merdiven boşluğu, çite doğru eğimli bir bahçe ya da meyilli bir araç yolu ölçünü yarım metre kaydırır ve bunu ancak yukarıda fark edersin. Bağlantı noktası birinci kattaysa ve geçiş denizliğin hemen altına geliyorsa denizlik yüksekliğini de hesaba kat. Kiraladığın iskelenin pratikte nereye ulaştığını yedi metrelik kurulumu anlatan sayfada görebilirsin. Ölçüyü tek başına alma; biri şerit metrenin ucunu tutarsa sayı çok daha güvenilir çıkar ve yarım metrelik hatalar baştan elenir.

Alçak kiralamak bu işte boya işlerinden çok daha can sıkıcıdır. Uzun saplı bir aletle idare edemezsin: duvar geçişini duvara dik açman, kelepçeyi göz hizasında vidalaman gerekir, yoksa bütün sıra eğri gider ve cepheye her baktığında gözüne çarpar. Kiraladığın iskele yetmezse hat, düzgün bitiremeyeceğin bir noktada kesilir ve ikinci bir kurulum ayarlamak zorunda kalırsın. Bu yüzden yüksekliği ortalamaya göre değil, en üstteki bağlantı noktasına göre seç; iki seçenek arasında kaldığında da yüksek olanı kirala. Bir kat fazla kurmak, bütün hattı ikinci kez ele almaktan her zaman ucuzdur.

Tesisat işlerinde duracağın yer döşediğin hattı izler ve o hat neredeyse her zaman sayaç dolabından ya da bağlantı kutusundan başlar. Çoğu konutta bu, yan cephe, araç yolu ya da çıkmanın yanındaki dar yoldur. Güzergâhı önce başını kaldırarak bir kez yürü, içinde kaç ayrı duruş olduğunu say ve her duruşta tekerleklerin nereye geleceğini kabaca işaretle. Ancak ondan sonra, iskeleyi her seferinde sökmeden bir duraktan diğerine sürecek kadar düz zeminin olup olmadığını bilirsin. Bu tek yürüyüş, kiralama süresini bütün ölçülerden daha çok etkiler.

Geniş bir iskele tabanda dar olandan çok daha fazla yer ister, çünkü dengeleyiciler dışa doğru eğik durur ve sonuna kadar açılabilmelidir. Yan cephe ise tam olarak engellerin toplandığı yerdir: sayaç dolabı, bahçe musluğu, klimanın yoğuşma borusu, dirsekli bir yağmur borusu, teras örtüsünün kenarı ve çoğu zaman bir de çöp kutusu. Bu şeridi rezervasyondan önce ölç, çünkü evin yanından geçemeyen geniş bir kurulum sana bütün bir gün kaybettirir. Neye bakacağını kiralamadan önce yerinde kontrol edilecekler listesinde bulursun.

Aşağıdaki beslemeyi de düşün. Uzatma kablosu tekerleğin altından geçmemeli, cephe ile dikme arasında gergin durmamalıdır; onu sürüş yönünde geniş bir kavis çizecek biçimde ser ve fazlasını topla. Sayaç dolabına giden yolu açık tut, çünkü o gün şalter indirmek ve ölçü almak için birkaç kez içeri gireceksin. Zemin eğimliyse tekerleklerin altına sert levha koy, teraziyi yeniden kontrol et ve dengeleyicileri yeni yere göre baştan ayarla. Yumuşak toprak ve gevşek çakıl bu iskele için uygun zemin sayılmaz.

Birkaç duvar geçişi ve tek bağlantıdan oluşan, tek cephe boyunca giden bir hat için iki ya da üç kiralama günü hesapla. İlk gün kurulum, hattı işaretleme ve delikleri açmakla geçer; ikinci gün kabloyu çekip kelepçelersin; üçüncü gün bağlantı, deneme ve toplanma vardır. Her yeni duruş bunun üstüne ayrıca zaman yer, çünkü geniş bir iskeleyi taşımak dar olanı taşımaktan daha çok iş demektir: dengeleyicileri topla, tablayı boşalt, sür, yeniden aç ve ancak ondan sonra yukarı çık. Dört duruşlu bir cephede bu tek başına yarım gün eder.

Bu işin içinde senin hızınla hiç ilgisi olmayan bekleme anları vardır. Mastik ya da köpükle kapattığın bir geçiş, kenarını düzeltmeden önce kurumak ister ve o süre saati işletir. Sayaç dolabında birinin şalteri indirmesi gerekiyorsa onun takvimine göre çalışırsın, üstelik o kişi genelde akşam evde olur. Yağmurda ise cephedeki elektrik işini olduğu yerde bırakırsın. Kiralama dönemini belirlerken bu üç şeyi hesaba kat; her biri planını tek başına bir gün öteleyebilir ve üçü aynı haftaya denk gelirse bütün program kayar.

Böyle bir işte geniş rezervasyon yapmak doğrudan avantaja dönüşür. Tam tarife yalnızca ilk yirmi dört saat için işler, arkasına eklediğin her güne yüzde 95 indirim uygulanır. Bir iki günlük pay bu yüzden az tutar; oysa uzayan bir işte ikinci bir teslimat ve ikinci bir kurulum çok daha fazla zaman götürür. Ardından bir denetim ya da teslim varsa o fazladan gün kendini hemen çıkarır. Kiraladığın modelin ne tutacağını tarifelerin model model listelendiği sayfada önceden görürsün. Hesabı yaparken taşıma bedelinin süreye göre değil, yalnızca tek sefere göre işlediğini de unutma.

Her duruşta 245 santimetrelik bir şeridi bitirirsin ve yatay giden bir hatta bu tam da senin ölçündür. Bağlantı noktalarını bu uzunluğun içine düşen adımlarla işaretle; o zaman hiçbir kelepçeyi yarıda bırakmaz, hiçbir sırayı ikiye bölmezsin. Hat dikey yükseliyorsa tam tersine, tek duruşta yukarıya kadar olan bütün parçayı halledersin ve iskeleyi hiç kımıldatmazsın. Kaç kez yer değiştireceğini önceden say, çünkü günlerini kablonun uzunluğundan çok bu sayı belirler. Duruş sayısını yazıya dökmek, kiralama süresini tahmin etmenin en kestirme yoludur.

Geniş tabla sayesinde makarayı aşağıda bırakmak yerine yukarı alabilirsin. Bu, kabloyu keskin bir kenardan çekmekten de aşağı yukarı koşturmaktan da kurtarır ve kablonun dış kılıfını korur. Makarayı kapak açıklığının yanına değil korkuluk tarafına koy, açarken yuvarlanmasın diye önüne bir şey daya. Yanına ayrıca uzun beton ucu takılı darbeli matkap, vidalama makinesi, bir kapta dübel ve kelepçe, kablo bağı, elektrikli süpürge hortumu ve ölçü aletin gider. Hepsini tek seferde çıkar, çünkü her iniş beş dakika yer ve gün içinde on iniş yarım saat eder.

İnsanların en çok yanıldığı yer duvar geçişidir. Dışarıdan boşluğu yarım dakikada delersin, ama içeride ucun mutfak dolabının arkasına, bir borunun üstüne ya da süpürgeliğin hemen altına denk gelebilir. Bu yüzden ölçüyü iki taraftan da al, işaretini iki tarafa da koy ve sen delerken içeride biri baksın. Deliği dışa doğru hafif eğimli aç ki su içeri yürümesin, sonra boşluğu dolgu ile kapat ve dışa bir damlalık bırak. Bu beş dakika, iskeleden ikinci bir delik açmak zorunda kalmanı önler.

Geniş model sana komple, sayılmış bir parça seti olarak gelir. Böyle bir sette bu epeyce bir yığın demektir, o yüzden nereye bırakılacağını önceden belirle: araç yolu, çimin bir köşesi ya da çıkmanın yanındaki yol. Onu hattın tam dibine koyma, çünkü o gün orada çalışacaksın ve kendi malzemene takılırsın. İş gününde ve saat 15:00'ten önce verilen siparişler bir sonraki iş günü adresinde olur, yani bir gün önceden planlamak çoğu zaman yeterlidir. Yine de teslim yerini şoföre baştan tarif et, aramakla vakit kaybetmesin.

Teslim gününü ve geri alma gününü kendin seçersin; tesisat işlerinde bunları içeride bulunması gereken kişilere göre ayarlarsın. Parçaları birbirine geçirme işi sana aittir: biz yerinde montaj yapmayız ve iskeleyi kurulmuş halde teslim etmeyiz. Yedi metreyi biraz aşan geniş bir kurulum için iki kişi yaklaşık bir saat çalışır, sökerken de aynı süreyi hesapla. Setle gelen kılavuzda ve eğitim videosunda parçaların hangi sırayla takıldığı gösterilir; bu yükseklikte doğru sıra, hızdan çok daha önemlidir; unuttuğun bir parça neredeyse her zaman en altta çıkar ve yukarıyı yeniden sökmen gerekir.

Getirme ile geri alma için eyalet başına sabit bir tutar geçerlidir; senin adresinde ne olduğunu teslimat bedellerinin eyalet eyalet verildiği sayfada görürsün. Şehre yakınsan kiraladığın seti randevuyla ve ücretsiz olarak Amsterdam'daki Zeeburgerpad 89 adresinden kendin de alabilirsin; yalnız geniş bir set her araca sığmaz, çerçeve boyunu ölç. İş bitince biz gelip alırız: parçalar sökülmüş ve şoförün araçla yanaşabileceği bir yerde istiflenmiş olsun, fazlası gerekmez. Parçaları sökerken saymak, iade gününde sette eksik aramaktan çok daha kolaydır.

Bir makara sandığından ağırdır ve tesisat işlerinde tablada çoğu zaman ikinci bir kişi de durur. Bu yüzden iskelenin EN 1004 kapsamında yük sınıfı 3 olduğunu, yani metrekare başına 200 kilograma dayandığını bilmek işine yarar. Yine de kabaca topla: iki kişi, dolu bir makara, bir kutu kelepçe ve akülü matkap ile bu sınıra boya işlerinden çok daha yakınsın. Ağırlığı bütün tablaya dağıt, kapak açıklığının yanına yığma ve ağır kutuyu korkuluğa dayama; korkuluk seni tutar, yükü değil. Yükü ortada tutmak, kenarda tutmaktan hem güvenli hem rahattır.

Kabloyla çalışıyor olman temel kuralları değiştirmez. Biri yukarı çıkacaksa tekerlekler frenli olur ve iskele sürülürken üstünde kimse kalmaz; taşımadan önce makarayı da indir, kova ve matkabı da. Sert rüzgârda durursun, hele elinde yelken gibi davranan uzun bir profil ya da oluk parçası varsa. Her yer değiştirmeden sonra ilk basamağa tutunmadan önce dengeleyicileri tek tek gözden geçir, çünkü geniş bir kurulumda açılmış bir dengeleyici fazlalık değil, ayakta kalmanın şartıdır. Aynı kontrolü her sabah, işe başlamadan önce de tekrarla.

Bu işin kendine ait riski gerilimdir. Sayaç dolabından şalteri indir, üstüne bir uyarı bırak ve çalışacağın noktanın gerçekten gerilimsiz olduğunu kendi ölçü aletinle doğrula; evdeki biri o sigortayı bir anda yeniden açabilir. Alüminyum bir iskele iletkendir, o yüzden hava hattından ve cephedeki ortak bağlantı kutusundan uzak dur. Altındaki alanı da boş tut, çünkü düşen bir matkap aşağıda ufak bir mesele değildir. Kuralların tamamı yüksekte çalışmanın yazılı kurallarında duruyor. Bunları bir kez okumak, cephede yıllarca işine yarar.